برآورد ارزش اقتصادي آب در توليد محصول سيب زميني (مطالعه ي موردي: روستاهاي استانهاي كردستان و همدان)

Analysis of Water Economic Value in Production of Potato: A Case Study of Villages of Kordestan and Hamedan Province

اين مطالعه به برآورد ارزش اقتصادي آب در سال‌هاي زراعي 91-1390 با استفاده از روش پارامتري برآورد تابع توليد مي‌پردازد. اطلاعات لازم به كمك تكميل پرسش‌نامه از 208 نفر از كشاورزان و صاحبان مزرعه در استان‌هاي كردستان و همدان كه بر اساس روش نمونه‌گيري دو مرحله‌اي خوشه‌اي و تعيين حجم نمونه كوكران مشخص‌شده بود، جمع‌آوري شده است. براي انتخاب تابع توليد مناسب، تابع‌هاي انعطاف‌پذير و غيرانعطاف‌پذير بررسي ‌شد كه نتيجه‌ها نشان داد تابع توليد كاب- داگلاس مناسب‌تر و بهتر از ديگر تابع‌هاي آزمون است؛ همچنين يافته‌هاي به‌دست آمده كشش خودقيمتي تقاضاي مشتق شده آب براي محصول سيب‌زميني را 1.59- برآورد كرد كه نشان مي‌دهد، سياست‌هاي قيمتي مي‌‌تواند عامل مهمي در كنترل مصرف اين نهاده باارزش باشد. ارزش اقتصادي هر مترمكعب آب براي توليد سيب‌زميني 2348.7 ريال به‌دست آمد كه اختلاف زيادي با مبلغ پرداختي كشاورزان به‌عنوان آب‌بها يعني 1203.4 ريال داشته است، بنابراين پيشنهاد مي‌شود با حذف تدريجي اختلاف قيمت‌ها، ارزش آب را به جايگاه واقعي خود نزديك كرده و در مصرف اين نهاده‌ در توليد محصول سيب‌زميني در منطقه مطالعه شده صرفه‌جويي شود.

This study estimates water economic value in production of potato in 2011-12, using parametric method of production function. Data have been collected through questionnaires. Research sample includes 208 farmers and landowners in the Koredestan and Hamedan provinces, based on Cochran formula and two stage cluster sampling. In order to select the suitable function, several flexible and non-flexible functions has been checked that results indicate Cobb-Douglas production function acts better than the other tested functions. Elasticity of derived water demand for Potato crops estimated -1/95 which shows policy prices can be important factor to control water utilization. Economic value for each cubic meters of water for producing potato is estimated to be 2348.7 Rail, which it is less than its current price (1203.4 Rials). So, it suggests that in order to save water use in potato production, water value approximate to its market value.