دكترين استيفاي حق در حوزة علائم تجاري با نگاهي بر حقوق مصرف كننده

THE EXHAUSTION DOCTRINE IN THE TRADEMARKS OMAIN FROM THE PERSPECTIVE OF CONSUMERS’ RIGHTS

دكترين استيفاي حق در رقابت و تجارت آزاد بازار بسيار مؤثر است. حقوق علائم تجاري از جمله حقوق مالكيت فكري است كه نسبت به ساير شاخه‌هاي آن با بازار و تجارت ارتباط بيشتري دارد. در قانون ثبت اختراعات، طرح‌هاي صنعتي و علائم تجاري مصوب 1386 به دكترين استيفاي حق در حوزۀ علائم تجاري اشاره شده است. حقوق انحصاري كه حقوق علائم تجاري ايجاد مي‌كند از يك‌سو به سود توليدكننده و از سوي ديگر، به نفع مصرف‌كننده است. تلاقي حقوق مصرف‌كننده و توليدكننده در اين مورد سبب شده است كه همواره نتوان استيفاي حق را درخصوص علائم تجاري اعمال كرد. در اين تحقيق اين موضوع بررسي مي‌شود كه آيا حقوق مصرف‌كننده مي‌تواند مانع اعمال دكترين شود؟ به طور كلي بايد گفت در هر موردي كه اعمال دكترين شرايطي را ايجاد كند كه براساس آن مصرف‌كننده دربارۀ منشأ كالا دچار اشتباه يا گمراهي شود، نبايد آن را پذيرفت.

The exhaustion doctrine is significantly effective in the domain of free trade and competition in markets. Among intellectual property rights are trademarks rights, which more than other branches of such rights, relate to market and trade. The Patents, Industrial Designs, and Trademarks Registration Act of 2007 refers to the exhaustion doctrine in the domain of trademarks. The exclusive rights established by the trademarks rights do benefit both the producer and the consumer. The converge of these rights, i.e. the rights of consumers and producers, make it impossible to exhaust trademarks rights at all times, because misguidance and incorrect perception on the part of consumers can be an obstacle. This paper studies whether exhaustion doctrine can be prevented by consumer right. Generally speaking, in each case that the application of the doctrine to a situation in which consumers misguidance or mislead about the origin of the product should not accept it.