الگوي اسطورة باروري در شعر معاصر فارسي و عربي؛ با بررسي موردي اشعار احمد شاملو و بدرشاكر السيّاب

الگوي باروري به انديشۀ حيات ادواري (تناسخ ارواح) و ازسرگرفتن زندگي اشاره دارد و مبناي آن قرباني ­شدن يك ايزد يا ايزدبانو، يك شخص يا يك حيوان براي حيات ­بخشيدن به موجودي ديگر است. جيمز فريزر، اسطورۀ باروري را كليد همۀ نظام ­هاي اسطوره ­اي مي­داند و معتقد است همۀ اديان در اصل، آيين­ هاي باروري هستند كه براي پرستش و قرباني­ كردن ادواري فرمانرواي مقدّس به وجود آمده ­اند. در روايات اسطوره­اي ملل مختلف برخي از ايزدان و ايزدبانوان، انسان­ها، حيوانات و گياهان با مرگ خود حيات ديگري را فراهم مي ­آورند. شاملو و سيّاب در شعر معاصر فارسي و عربي از مفهوم نمادين حيات دوبارة اين روايات اسطوره ­اي، براي بيان افكار مبارزه ­جويانه و دعوت مردم به خيزش عليه نيروهاي استبدادي بهره مي ­گيرند. شاملو، بيش­تر از نمادهاي باروري انساني و حيواني و گياهي استفاده كرده و سيّاب از ايزدان و ايزدبانوان گياهي و نمادهاي باروري انساني­ و حيواني در اشعار خود بهره گرفته­ است.