رويكرد تقابلي منظومۀ صولت فاروقي با شاهنامۀ فردوسي

A contrastive study of the epic Sawlat-e Faruqi as against Ferdowsi's Shahnameh

موضع مقاومت و هويت‌طلبانۀ برخي از شاهنامه‌سرايان متأخر در برابر سيطرة هنري و فكري فردوسي يكي از رويكردهاي قابل تأمل حماسه‌سرايان در برابر اعتبار و مقبوليت خيره‌كنندة شاهنامۀ فردوسي است؛ آشوب شاهجهان‌آباديِ توراني (م1199ق)، سرايندة منظومةگمنام صولت فارقي از جمله اين سرايندگان مدعي است كه تلاش كرده است، مقبوليت خويش را با نفي فردوسي و شاهنامه‌اش و توهين و استهزا به دست آورد. اين پژوهش مبتني بر رويكرد نظري بلوم در نظرية «اضطراب تأثير» تلاش كرده است به نحوة تعامل خصمانة آشوب توراني با فردوسي و شاهنامه بپردازد و از نتايج تحقيق برمي‌آيد كه غلبة زبان هجوآميز و تحقيرآلود در منظومة صولت فاروقي نشانة عجز و ناتواني سراينده در كسب مقبوليت عام و خاص و شكست در اعتباريابي و هويت مستقل در جريان شاهنامه‌سرايي در ايران است.

The defiant stand of some of the shahnameh composers of recent times against Ferdowsi’s artistic and intellectual dominance is one f their noteworthy approaches to the dazzling importance and overwhelming universal acceptance of Ferdowsi’s Shahnameh .Ashub Shahjahan-abaadi-eTurani (1199 A.H./1785) , author of the nearly unknown poem Sowlat-e Farooqi, is one of these pretenders, who has endeavoured to gain public reception by denouncing, insulting and mocking Ferdowsi. The present study, based on Bloom’s theory of “Anxiety of influence”, has undertaken to address the manner of Ashub Turani’s hostile confrontation with Ferdowsi and his Shahnameh. The result of the study reveals that the satirical and humiliating language in the Sowlat-e Farooqi is indicative of its writer’s inability to attain public acceptance and his failure in securing personal credibility and independent identity of his own in shahnameh composing.