انديشه سياسي علماي شيعه در اواخر سده دوازدهم هجري (با تكيه بر انديشه شيخ‌يوسف بحراني و علامه وحيد بهبهاني)

موضوع اين تحقيق، ساختار انديشه سياسي علماي شيعه در اوخر سده دوازدهم هجري، با تكيه بر انديشه شيخ‌يوسف بحراني و علامه وحيد بهبهاني است. با توجه به اين‌كه رويكرد اخباري و اصولي در ميان علماي شيعه از اواخر دوره صفويه باب بود، نظر علما درباره سياست و حكومت‌هاي وقت نيز با توجه به رويكردشان تفاوت داشت. از سويي ديگر، بيگانگي نهاد دين و دولت در حد فاصل سقوط صفويه تا قاجاريه (1135 - 1209 ق)، باعث مهاجرت علماي طراز اول به عتبات عاليات شد. در اين ميان، شيخ‌يوسف بحراني و علامه وحيد بهبهاني به عنوان علماي برجسته و معلمان رويكرد اخباري و اصولي در مباحثه و مناظره با يك‌ديگر بودند كه سرانجام به تثبيت و توسعه انديشه سياسي اصولي ختم شد. تا آن زمان علماي اخباري، حكومت فرد مؤمني از ميان مسلمانان را به شرط عدالت جايز مي‌دانستند، اما با پيروزي اصولي‌ها ولايت مطلقه فقيه جامع‌الشرايط تثبيت شد و حكومت مي‌بايست مأذون و منصوب مي‌بود. اين تحقيق، به روش توصيفي ـ تحليلي و با استناد به منابع كتابخانه‌اي صورت گرفته است.