بررسي موضوع، مضمون و تركيب بندي تمبرهاي دورۀ جمهوري اسلامي از مجموعۀ اهدايي محمود كاظمي محفوظ در كتابخانه و موزۀ ملي ملك

Mahmoud Kazemi’s Collection of Stamps at Malek Museum: Subjects, Themes, and Design

تمبر پستي اثري هنري و سفيري كوچك است كه حامل زيبايي و آفرينش انساني است و وظيفه انتقال فرهنگ كشورها را به دورترين نقاط جهان برعهده دارد. تركيب بندي مهم ترين عامل در شكل گيري اثر تصويري است؛ چون با برقراري رابطه درست و منطقي بين عناصر اثر به بيان ذهنيات هنرمند مي پردازد و فهم اثر را براي مخاطبان آسان مي كند. هدف: هدف از انجام پژوهش حاضر تدوين چارچوبي براي شناخت هرچه بهتر تمبرهاي دوره معاصر (با تكيه بر مجموعه اهدايي محمود كاظمي) ازنظر مفاهيم زيبايي شناسي و طبقه بندي آن ها ازنظر مباحثي چون موضوع، مضمون و تركيب بندي است. روش/ رويكرد پژوهش: روش اين تحقيق بر مبناي ماهيت توصيفي (تحليلي) و تاريخي است. شيوه گردآوري اطلاعات ميداني و كتابخانه اي و جامعه آماري آن 93 تمبر دوره جمهوري اسلامي ايران از مجموعه اهدايي محمود كاظمي موجود در كتابخانه و موزه ملي ملك است. روش نمونه گيري غيرتصادفي (انتخابي) و روش تجزيه وتحليل اطلاعات كيفي و كمي است. يافته ها و نتايج پژوهش: تمبرهاي دوره جمهوري اسلامي بر مباحث فكري خاصي توجه دارد و بيشتر براساس مناسبت هاي انقلابي و رويدادهاي سياسي چاپ شده اند. موضوع سياسي با تركيب بندي مثلثي در تمبرهاي جمهوري اسلامي بيشتر استفاده شده است؛ زيرا مثلث رمز مراتب سه گانه ي معارف روحاني است؛ مراتبي كه استقرار اسلام بر پايه ي آن هاست.

Purpose: To gain an insight into the political, social, and cultural development in Iran by identifying the themes and aesthetics of postal stamps issued since 1979. Method and Research Design: 93 frames of stamps were analyzed from the point of view of subject, theme, and design. Findings and Conclusion: Politics and religion are dominant subjects in all the 93 frames. The themes follow events in a chronological order. Triangle design seems to indicate the three stages of Islamic spirituality.