تطوّرات ديوان البريد في عصرحكومه بيبرس في مصر و الشام*

پژوهش حاضر جستاري است در تحوّلات بريد در دوره بيبرس. دراين نوشتار، نخست، از اقداماتي كه بيبرس با هدف استقرار امنيت در مصر و شام انجام داده بود، سخن خواهد رفت؛سپس به علل بازسازي و تحوّل بريد، اصطلاحات و مناصب و گو نه هاي متعدد بريد هوايي، زميني و مناره ها پرداخته خواهد شد؛ بيبرس پس از دستيابي به سلطنت، براي مقابله با مغولان و صليبيان به اقداماتي چون تقويت نيروي نظامي، انسداد مسيرهاي ورودي شام و مصبّ رود نيل در دمياط و ... دست زد. با اين همه، وي به شبكه نظام مند و دقيقي نياز داشت تا به سرعت از تهاجم دشمن به اراضي مصر و شام اطلاع يابد؛ از اين رو، وي ظاهراً به تاسـّي از خبر رساني مغولان سازمان بريد را باز سازي كرد و به تحولاتي گسترده در آن دست زد. بيبرس براي تسريع در انتقال اخبار از سويي بريد زميني و هوايي را تاسيس كرد و بدان وسيله مرزهاي دولت را با قاهره مرتبط ساخت و از سويي ديگر با ساخت مناره ها تحركات دشمن را به دقت زير نظر داشت. اين تحولات به وي امكان داد تا ضمن تسلط بر اوضاع به زودي بر دشمن خود فايق آيد و امنيت را در سراسر مصر و شام بر قرار سازد.