15320

1402/04/06

فارسي

تهران مركز پژوهش‌هاي مجلس شوراي اسلامي

8937130

گزارش

نمي توانيم تاريخ پيدايش و قوام دولت مدرن و تاريخ تحول فناوري هاي اطلاعاتي را جدا از يكديگر بخوانيم. دموكراسي مستقيم نيز به عنوان يك پيشنهاد سياسي امروزي تنها در مرحله اي از پيشرفت تاريخ اين فناوري ها ممكن شده است. انديشمنداني چون جان بروئر و جان ايگار هر يك به نحوي به اين ارتباط تنگاتنگ توجه كرده اند. امانوئل والرشتاين و مانوئل كاستلز كوشيده اند فناوري هاي اطلاعاتي امروزي را در بافت تحولات جغرافياي سياسي جهاني تحليل كنند. گسترش مفهوم «پلتفرم» با معاني متعددش در حيطه هاي مختلف جامعه و سياست مي تواند كليد فهم دموكراسي مستقيم در بستر فناوري هاي اطلاعاتي باشد. فيسبوك، گوگل و بلاكچين به عنوان سه پلتفرم در راستاي دموكراسي مستقيم در اين گزارش بررسي شده اند. اين فناوري هاي اطلاعاتي درعين حال كه به شكلي مويرگي همه عرصه هاي زندگي را سلطه پذير كرده اند، عليه نفوذ دولت عمل كرده و از حدود دولت هاي رسمي كاسته اند. به بيان ديگر ابعاد قدرت را گسترده تر كرده اند، اما از مسئوليت پذيري آن كاسته اند. اين شايد تنها امكان در مسير گسترش فناوري هاي اطلاعاتي نبوده، اما امكان بالفعل شده آن است. مواجهه ممكن با فناوري هاي اطلاعاتي چه در راستاي دموكراسي مستقيم و چه در راستايي غير از آن، نحوي تصميم گيري درباره ماهيت دولت، حدود و مسئوليت هاي آن است.