نمودگارهاي ايران باستان در آثار صادق هدايت

پايه‌هاي افكار، انديشه و بيان بسياري از انديشمندان و نويسندگان معاصر فارسي بر آيين‌هاي كهن، باورها و اعتقادات عاميانه و فرهنگ غني ايران باستان پيوند خورده است. صادق هدايت نيز از جمله نويسندگان برجسته‌اي است كه علي رغم كج فهمي¬هايش از زندگي و دين ، به ايران باستان و مظاهر آن دلبستگي داشته است ، كه ترجمه متون فارسي ميانه گوشه-اي ازاين تعلق خاطر است ولي ديگر آثار وي نيز از وابستگي انديشه بي نصيب نمانده است، هدايت، با تبحر بي‌نظيري از تمام سمبل‌ها و مظاهر فرهنگي و اساطيري ايران باستان براي نشان دادن باورهاي خويش استفاده كرده و ذهن مخاطبش را به سوي آنچه مي‌خواهد سوق مي‌دهد. گاه به كنايه و گاه به صراحت در پستوي ذهني خويش باايراني از پسِ قرون پيوند برقرار ميكند و مخاطبش را نيز در اين پيوند شريك مي¬سازد . وي باتسلط ماهرانه¬اش به زبان پهلوي از عقايد و باورهاي پهلوي زبانان زرتشتي و ديگر كيش‌هاي باستاني ايران كمك گرفته و باورهاي آنان را با ديدگاه¬هاي خود پيوند زده و گاه با خلق تصاوير سو رئال ،به فضاي داستاني خويش رنگ و بويي تازه مي¬بخشد. در اين پژوهش به گوشه¬هايي از اين پيوند پرداخته شده است.