بررسي تركيبات شيميايي اسانس گياه دارويي Zataria multifelora Boiss. در مراحل مختلف رويشي و گلدهي در منطقه تنگ بجك شهرستان بهبهان

آويشن شيرازي يكي از گونه‌هاي دارويي تيره نعنائيان مي‌باشد كه فقط در مناطق جنوب ايران، افغانستان و پاكستان به صورت خودرو رويش دارد. در اين تحقيق به منظور بررسي تركيب‌هاي شيميايي روغن اسانس اين گونه در دو مرحله رويشي و گلدهي از منطقه تنگ بجك بهبهان جمع‌آوري گرديد. اسانس سرشاخه‌هاي گلدار گياه به روش تقطير با آب (طرح كلونجر) استخراج و و سپس اجزاي شيميايي آن به روش‌هاي گاز كروماتوگرافي و گازكروماتوگراف طيف سنجي جرمي شناسايي شدند. نتايج نشان داد در مرحله رويشي 32 تركيب و در مرحله گلدهي 30 تركيب در اسانس گياه آويشن شيرازي وجود داشت، در مرحله رويشي تركيبات مهم و عمده گياه شامل تيمول (94/32 %)، گاماترپينن(6/16 %)، پي سايمن (4/13 %) و كارواكرول (8/7 %) بودند. همچنين تركيبات عمده اسانس گياه در مرحله گلدهي عبارتند از: كارواكرول (73/40 %)، تيمول (66/13 %)، پي سايمن (53/10 %) و گاماترپينن (2/8 %). در مجموع با توجه به اين نتايج مقدار تيمول و كارواكرول در گياه Zataria multiflora بالاترين درصد تركيب‌ها را تشكيل مي‌دهند و درصد اين تركيب‌ها، در مراحل رويشي و گلدهي متغير است، تيمول داراي خاصيت ضد باكتريايي است و كارواكرول اثر قوي ضد ميكروبي دارد.