خوانش فرماليستي قصيده‌اي از خاقاني با مطلع : سرير فقر تو را سر نهد به تاج رضا

تبحر خاقاني در تركيب سازي و استفادۀ خيره كننده و بديع از ابزارهاي زباني و زيبايي آفريني در بيشتر قصايد وي مشهود است. اين گونه چيره دستي ها سبب انسجام قصايد شده و حمايت كامل فرم و ساختار از محتوا را در بر داشته است . از اين نظر قصايد خاقاني بويژه قابليت بررسي در نقد فرماليستي را داراست. شايد بتوان ديرياب بودن برخي اشعار خاقاني را اين‌گونه توجيه نمود كه همواره ، فخامت و استحكام ساختار و سختگي عناصر براي وي داراي اولويت فراوان بوده است. اين مولفه از ديدگاه فرماليست ها مهمترين وظيفه ي هنرمند است كه آنچه را كه بايد بگويد چگونه بيان كند. بسياري از صنايع در شعر خاقاني ، همانگونه كه فرماليست‌ها باوردارند ، تنها جنبۀ تزييني نداشته و به گونه‌اي هدفمند گزينش شده است. اين پژوهش با خوانش فرماليستي قصيده‌اي از خاقاني و انطباق آن با مهم‌ترين مولفه هاي نقد فرماليستي ، وفور عناصر بديعي در اين قصيده را هدفمند و در هماهنگي كامل با موضوع محوري قصيده مي داند.