جمع ‏آورى و شناسايى ژرم پلاسم اسپرس ارسباران با هدف استفاده در اصلاح اسپرس مقاوم به سرما و خشكى

جنس اسپرس Onobrychis متعلق به خانواده Papilionaceae بوده و گونه زراعى آنO.altissima (Sativa, Viciaefolia) مي‌باشد. از اين جنس حدود 127 گونه در جهان گزارش شده كه 77 گونه در فلات ايران و 57 گونه در ايران جمع آوري شده است كه از اين 57 گونه 16 گونه متعلق به استان آذربايجان¬شرقى مى‏باشد كه بعضى از آنها اندميك آذربايجان گزارش شده‏اند. اسپرس بيش از يونجه به سرما مقاوم است و با دارا بودن ريشه‏هاى عميق و پرپشت و مقاومت روزانه‏اى بالا يك گياه مقاوم به خشكى محسوب مي‌گردد. همچنين طول ريشه اكثر اين گونه‏ها به 5/1 متر مى‏رسد. پراكنش جنس اسپرس در استان از ارتفاع 300 مترى در كناره‏هاى ارس تا 2300 مترى در ارتفاعات استان مى‏باشد كه نشانگر درجه سازگارى وسيع اين گونه‏ها است. اكثر گونه‏ها بخاطر خوش خوراكي در معرض چراى مفرط و فرسايش ژنتيكى مى‏باشند. محل رويش آن‏ها خاك‌هاى شديداَ آهكى و مارنى مثل گونه هايى كه از ارتفاعات 1600 مترى به بالا و شيب‏هاى تند جمع‏آورى شدند مي‌باشد. لذا احتمال وجود مقاومت به سرما و خشكى در آنها با توجه به ارتفاع و توپوگرافى محل رويش وجود دارد. جهت جمع‏آورى بذر و شناسايى نمونه‏هاى هرباريومى با استفاده از كليه فلورها و منابع موجود و نيز دستورالعمل IPGRI اقدام گرديد. در ادامه مطالعه با كاشت در مزرعه و شناسايى خصوصيات مورفولوژيكى و فيزيولوژيكى و ارزيابى صفات مقاومت به خشكى و سرما، از گونه‏هاى مناسب جهت استفاده در خزانه پلي‌كراس استفاده خواهد شد.