بررسي مقايسه اي و مولكولي گونه هاي قارچي آلوده كننده خوراك دام و طيور به آفلاتوكسين در استان گلستان

The comparative and molecular study of fungal spp. producing aflatoxin in livestock and poultry feed in Golestan province

تامين سلامت غذايي انسان ناشي از مصرف محصولات سالم دام و طيور از اهميت خاصي برخوردار است. گونه هاي قارچي آسپرژيلوس از مهمترين گونه هاي توليد كنندۀ سم آفلاتوكسين و مسموم كنندۀ خوراك دام و طيور هستند. مطالعۀ حاضر با هدف بررسي مقايسه اي و مولكولي گونه هاي قارچي آلوده كننده خوراك دام وطيور به آفلاتوكسين در استان گلستان انجام گرفت. از چندين كارخانه خوراك دام و طيور در استان گلستان طي دو فصل و در سه نوبت نمونه برداري انجام شد. نمونه ها به صورت جامد گندزدايي شده، جامد غيرگندزدايي شده و سوسپانيون در محيط سابورود دكستروز آگار حاوي كلرامفينيكل كشت داده شد. گونه-هاي قارچي مولد سم آفلانوكسين بر اساس تكثير و تعيين توالي ژن بتاتوبولين شناسايي و تعيين گونه شدند. از مجموع 60 نمونۀ قارچ كشت داده شده در محيط سابورود دكستروز آگار، تعداد 24 نمونه (40%) جنس آسپرجيلوس بودند. تحليل داده ها با استفاده از نرم افزار آماري SPSS و آزمون T مستقل، اختلاف معني داري را از نظر آلودگي كارخانه خوراك طيور (017/0 P=) و كارخانه خوراك دام و طيور (008/0 P=) به سم قارچي نشان داد. تكثير ژن بتاتوبولين با PCR نشان داد كه بيشترين گونه هاي آسپرژيلوس مولد آفلاتوكسين Aspergillus flavus، Aspergillus parasiticus و Aspergillus versicolor بودند. خوراك طيور در مقايسه با خوراك دام از آلودگي بالاتري به گونه هاي قارچي آسپرژيلوس مولد سم آفلاتوكسين برخوردار بوده، لذا كنترل هاي بيشتر و كاربردي تر براي مرتفع نمودن چنين معضلات غذايي مي بايست صورت پذيرد.