بررسي و تبيين آثار معماري منسوب به شيخ بهايي

در گذشته تاريخي ايران، شيخ بهايي به عنوان دانشمندي ذوالفنون شناخته ميشود كه هم در مباحث نظري علمي و حكمت و عرفان و هم در بازه عملي نقش و غيرقابل انكاري دارد. معماري او در عصر صفوي، عين به عين الگويي از اين اصول اساسي در فن و هنر معماري است. او دانش معماري را به حد اكمل رسانده كه از يك سو بي نقص و زيباست و از ديگر سو معنادار و بسياري از زيبايي هاي شهر اصفهان محصول نبوغ بي نظير يك شيخ الاسلام - مهندس لبناني است. تنوع و گوناگوني آثار شيخ بهايي ك حاكي از نبوغ چندبعدي او است. لذا در نظر مردم داراي شخصيتي غير عادي است و چون در دستگاه حكومت داخل بوده فردي سرشناس است. در عرف مردم ايران، شيخ بهائي به مهارت در رياضي و معماري و مهندسي معروف بوده و هنوز هم به همين صفت معروف است. در پژوهش پيشرو تلاش شده است كه به بررسي و نقد آثار معماري منسوب به شيخ بهايي از ديدگاه هاي گوناگون پرداخته شود. نتايج تحقيق نشان مي دهد شيخ بهايي به همه علوم زمانه تسلط داشت و علي الخصوص معماري چيره دست و كاربلد بود، و همين خصوصيت سبب ساز نسبت دادن بيشتر آثار آن دوران بعضا افسانه اي و دور از واقعيت به وي شده است اما بايد توجه داشت كه شيخ بهايي نه بناي اين ساختمان ها بوده و نه مهندس جزء به جزء و مستقيم اين طرح هاي اما از طريق آثار خود او، قرائتي به دست مي آيد كه بر دست اندركاري وي در اين طرح ها دلالت دارد.