نسبت فلسفه روش پژوهش با آسيب‌هاي پايان‌نامه‌هاي علوم انساني و اسلامي: در اهميّت آنچه درباره روش نمي‌آموزيم

بخشي از مشكلاتي كه در پايان‌نامه‌ها و رساله‌ها‌ خاصه در حوزه علوم انساني و اسلامي مشاهده مي‌شود، ناظر به دريافت جامعه علمي از روش پژوهش است. دانشجو و پژوهشگر ايراني فاقد فهمي روش‌مند و عقلاني از فلسفه و مباني روش تحقيق است. از اين رو حتي اگر از حيث صوري دچار خطا در استفاده از روش نشود، غالباً از حيث نظام معنايي بر خطا است. اين خطا خود را در آسيب‌هاي رساله‌ها‌ و پايان‌نامه‌هاي مذكور و از آن تأسف بارتر آثار خبرگان پژوهشي نشان مي‌دهد و در دوري باطل، ادامه مي‌يابد. به اين ترتيب با استفاده از اصطلاحات سي رايت ميلز، جامعه شناس امريكايي، بايد گفت هرچند شاهد افزايش روزافزون تكنسين‌هاي پژوهش در علوم انساني و اسلامي هستيم اما در نسبتي به مراتب كمتر با پژوهشگران نظريه پرداز مواجه مي‌شويم. در پاسخ به چرايي اين مشكل، مقاله حاضر به بخش مهمي از مباحث مغفول مانده در آموزش روش، شامل تاريخ مندي، فلسفه‌هاي روش‌هاو نقدهاي وارد بر روش اشاره مي‌كند و تأثيرات اين فقدان بر مشكلات رساله‌ها‌ و پايان‌نامه‌هاي علوم انساني و اسلامي را بيان مي‌كند. سپس يكي از مهم‌ترين دلايل رخ دادن و ادامه اين غفلت و دشواري در تبديل تكنسين‌هاي پژوهش به‌نظر يه پردازان پژوهشگر در ايران يعني استعمارزدگي در مواجهه با روش ارائه مي‌شود. نگارنده در نهايت به جريان بديلي مي‌پردازد كه در مورد روش پژوهش در برخي ديگر از نظام‌هاي آموزشي دنبال مي‌شود.