شناسايي كمّي و كيفي تركيبات اسانس اكوتيپ هاي آويشن (Thymus kotschyanus) استان آذربايجان غربي

آويشن از مهم ترين گياهان دارويي مي باشد كه پراكنش خوبي در رويشگاه هاي طبيعي مناطق شمال غرب كشور دارد. در پژوهش حاضر كميّت و كيفيت اسانس سه اكوتيپ آويشن (Thymus kotschyanus) در استان آذربايجان غربي بررسي شد. بدين منظور گياهان از شهرهاي اروميه- درين قلعه، مهاباد- حاجي ماميان و مياندوآب- تپه چيليك در زمان گلدهي برداشت شدند. پس از استخراج اسانس، آناليز اسانس با دستگاه گاز كروماتوگراف متصل به طيف نگار جرمي (GC/MS) انجام شد. نتايج نشان داد كه 20 تركيب اسانس در جمعيت اروميه، 15 تركيب در جمعيت مهاباد و 13 تركيب در جمعيت مياندوآب شناسايي شد. بيشترين درصد تركيبات در جمعيت اروميه شامل Geraniol (98/20%)، Geranyl acetate (55/12%)، Alpha Terpineol (76/10%)، Linalool (89/7%) و 1,8-cineole (34/7%)، Borneol (51/4%)؛ در جمعيت مهاباد شامل Thymol (35/64%)، P-cymene (82/8%) و Gamma-terpinene (88/6%) و Borneol (75/4%)؛ و جمعيت مياندوآب شامل تركيبات Thymol (98/63%)، Carvacrol (91/12%)، Gamma-terpinene (93/6%) و Borneol (21/5%) بودند. طبق نتايج به دست آمده، جمعيت مياندوآب- تپه چيليك به دليل دارا بودن ميزان بالا و همزمان دو تركيب تيمول و كارواكرول، برتر مي باشد كه مي تواند براي صنايع دارويي و برنامه هاي اصلاحي اين گياه مفيد واقع گردد.