چگونگي نوشتن تاريخ و تدريس آن

ما دو نوع نگرش به تاريخ داريم ، يكي تاريخ نگاري كه در ايران سابقه طولاني دارد و ديگري تاريخ پژوهي است كه سابقه چنداني ندارد . تاريخ نگار فقط در مرحله گردآوري اطلاعات متوقف مي شود ولي تاريخ پژوه در خصوص گذشته مطالعه مي كند ، از مشهودات و مسموعات و مكتوبات استفاده مي كند و وقايع تاريخي را از ميان هزاران وقايع گزينش مي كند ، وقايع را توصيف و تحليل و تفسير مي كند و سپس دست به نگارش تاريخ مي زند . نوشتار حاضر در پي بررسي اين پرسش بود كه آيا در نگارش تاريخ بايد به توصيف وقايع پرداخت يا اين كه از تحليل و تبيين و علت جويي هم استفاده كرد ؟ دستاورد حاصل از پژوهش با روش توصيفي و تحليلي ، دستيابي به اين مهم بود كه تاريخ نگاري نقلي و توصيفي كه توسط تاريخ نگاران سنتي نوشته مي شد بايد جاي خود را به تاريخ پژوهي بدهد كه در آن به تبيين و تحليل وقايع توجه مي شود.