مطالعه شيوع لينگوآتولوز احشايي در نشخواركنندگان اهلي شهرستان بيرجند، استان خراسان جنوبي

Determining the prevalence of visceral linguatulosis in domestic ruminants of Birjand city South Khorasan province

مقدمه: لينگوآتولاسراتا انگلي زئونوز با پراكندگي جهاني است كه بالغ ها در دستگاه تنفس سگ‌سانان زندگي مي كنند و نشخواركنندگان اهلي ميزبان واسط هستند. لينگوآتولاسراتا در انسان باعث لينگوآتولوز احشايي و نازوفارنژيال مي شود. ضايعات پاتولوژيك ايجاد شده توسط لاروهاي ( نوچه ها) انگل در گره‌هاي لنفي مزانتر، ريه و كبد نشخواركنندگان موجب كاهش احتمالي راندمان توليد مي شود. هدف اين مطالعه بررسي ميزان شيوع لينگوآتولوز در دام هاي شهرستان بيرجند به‌منظور تبيين اهميت كنترل و پيشگيري اين بيماري است. مواد و روش‌ها: نمونه‌هاي گره لنفاوي مزانتر گاو، گوسفند و بز از كشتارگاه دام بيرجند جمع‌آوري و با ثبت مشخصات دام و رنگ و قوام، به آزمايشگاه انگل‌شناسي منتقل شد. با تقسيم نمونه هاي گره لنفي چربي زدايي شده به قطعات كوچك‌تر و قرار دادن درون آب ولرم، حضور نوچه‌هاي انگل بررسي شد. نتايج بر اساس سن، جنس و نژاد دام، رنگ و قوام گره‌هاي لنفي تحليل آماري شد. نتايج و بحث: از مجموع 636 نمونه، ۸۶ مورد (۱۳/۵%) واجد نوچه ي انگل بودند. از 293 گوسفند ۱۳ (4/۴%)، 228 بز ۵۸ (44/25%) و 115گاو ۱۵ (۱۳%) آلوده بودندكه بيانگر شيوع بيشتر آلودگي در بزها بود (000/0P=). در مجموع، ماد‌ه ها (6/16%) بيشتر از نرها (2/10%) آلوده بودند (019/0P=). دام هاي مسن تر آلودگي بيشتري داشتند (003/0P=). با اينكه بزهاي ماده (36/31%) بيشتر از نرها (09/19%) آلوده بودند (034/0P=)، اما جنسيت گاوها و گوسفندان در آلودگي مؤثر نبود (05/0P ). بيشترين ميزان آلودگي در گره هاي لنفي با قوام نرم (1/67%) مشاهده شد (000/0P=). همچنين گره هاي لنفي با رنگ تيره (4/35%) و هموراژيك (7/16%) بيشتر آلوده بودند (000/0P=). نژاد گاو در ميزان آلودگي مؤثر نبود (05/0P ). نتيجه‌گيري كلي: با توجه به شيوع نسبتاً بالاي لينگوآتولوز در دام هاي شهرستان بيرجند و اهميت زئونوتيك آن، برنامه‌ريزي براي كنترل و پيشگيري از آن امري ضروري است.