همگامي تصويرسازي با متن كتاب فارسي پايه‌ي ششم ابتدايي 1399-1400

Research on illustration accordance with the text of the forth grade elementry literature1399-1400

تصويرسازي‌هاي كتاب درسي به عنوان ابزاري براي آموزش و يادگيري معلمان و دانش‌آموزان، نقش مهمي در جذاب كردن دروس ايفا مي‌كنند؛ بنابراين همگامي اين تصويرسازي‌ها با متن درس و دست‌كم عدم تناقض با يكديگر از جمله ضروريات كتاب‌هاي درسي است. اين پژوهش با هدف بررسي ميزان همگامي تصويرسازي‌ها با متن كتاب‌ فارسي پايه‌ي ششم ابتدايي 1399-1400 نگاشته شده است و سوال اصلي اين است كه تصويرسازي‌هاي كتاب‌ فارسي پايه‌ي ششم ابتدايي 1399-1400 تا چه ميزان با متن آن هم‌خواني دارد؟ پژوهش حاضر از حيث هدف در بخش پژوهش‌هاي كاربردي قرار دارد و در آن از دو روش تحقيق كمي و كيفي استفاده شده است. جامعه‌ي آماري شامل 226 نفر از معلمان و دانش‌آموزان استان خراسان رضوي در پايه‌هاي ششم دبستان هستند و نمونه‌ي مورد مطالعه 5 درس از اين كتاب‌ است كه به صورت تصادفي انتخاب شده است. در بخش كمي 5 پرسشنامه‌ي ساختاريافته بر اساس اسناد آموزش و پرورش تهيه گرديد كه در آن ميزان همگامي تصويرسازي با محتوا بر اساس شش شاخصه‌ي مشترك ميان تصوير و متن مورد ارزيابي قرار گرفت. در بخش كيفي پژوهش نيز همان 5 درس بر اساس شاخصه‌هاي ياد شده تحليل گرديد و در پايان 2 درس در قالب پرسشنامه‌هاي نيمه ساختاريافته با تصويرگري متخصص مصاحبه شد. با استفاده از نرم‌افزار spss داده‌هاي كمي تحليل گشت و پايايي به 81/0 رسيد. در بخش كيفي نيز از نظارت مستقيم استاد و مصاحبه با تصويرگران و بررسي نظرات آن‌ها به عنوان تحليل‌گر ثانوي استفاده شد. نتايج نشان داد كه تصويرسازي‌هاي كتاب‌ فارسي پايه‌ي ششم در بخش كمي 45 درصد مطابقت داشته و در بخش كيفي ميزان همگامي اين تصاوير با متن درس‌ها ضعيف بوده است. اين نتيجه بيانگر اين است كه تصويرسازان حوزه‌ي آموزش توجه لازم را به رابطه‌ي تصوير با متن نداشته‌اند‌ و در بعضي موارد تصويرسازي دروس بر اساس سليقه‌ي شخصي صورت گرفته است.