بررسي سير تحول رنگ در نگاره‌هايي با موضوعيت مرگ در سه شاهنامه دموت، بايسنقري و شاه طهماسب

Investigating the evolution of color in paintings on the subject of death in the there Shahnamehs of Demot,Baystaghri and Shah Tahmasb

مي توان شاهنامه دموت، شاهنامه بايسنقري و شاهنامه شاه طهماسبي را از جمله بزرگترين شاهكارهاي هنري ايران دانست. باوجوداين‌كه موضوع ومتن اصلي اين سه نسخه، حماسه‌ بزرگ و باارزش حكيم ابوالقاسم فردوسي است، اما به دليل شرايط خاص اجتماعي، سياسي وعقيدتي، تفاوت‌‌هاي قابل تأملي در نحوه به تصوير كشيدن اين‌‌ها، قابل مشاهده هستند. سوگواري همراه با مراسم خاص عزاداري، ازديرباز در كنار جشن‌‌ها و شادي‌‌ها همراه بشر بوده و در هر دوره‌ تاريخي، عقايد و تفكرات حاكم بر جامعه، تأثيراتي رادر شيوه اجراي اين مراسم داشته اند. هدف از پژوهش حاضر، بررسي وتحليل سير تحول رنگ در نگاره‌‌هاي با موضوعيت مرگ و سوگواري بر اساس شاهنامه‌‌هاي دموت، بايسنقري و شاه طهماسبي مي‌باشد. با توجه بر موضوع اين كار پژوهشي، روش به كار رفته در آن به لحاظ ماهيت بنيادين محسوب مي شود كه با اتخاذ رويكرد تحليلي - توصيفي و روش گردآوري داده‌‌ها به صورت كتابخانه‌‌اي انجام شده است. براي تجزيه و تحليل اطلاعات به دست آمده از تكنيك تحليل محتوا كه در زمره روش هاي كيفي است بهره گرفته شده است. پس از بررسي هاي انجام شده مشخص شد؛ سير تحول رنگ در نگاره ها با موضوعيت مرگ در شاهنامه هاي دموت، بايسنقري و طهماسبي داراي وجوه اشتراكي در حوزه هايي همانند؛ تركيب بندي و چيدمان بوده است. اما يافته ها نشان دادند كه نحوه استفاده از رنگ در شاهنامه هاي مورد مطالعه داراي تفاوت هايي ماهوي و كاركردي مي باشد. بر اساس يافته هاي به دست آمده مي توان نتيجه گيري نمود؛ هنرمندان خالق اين آثار از رنگ‌ها با درخشندگي هاي مختلف براي برقراري ارتباط بيشتر عناصر با محوريت موضوع اثر استفاده كرده؛ در نتيجه رنگ در كيفيت بيانگري نگاره اثرگذاري قابل توجهي را دارا مي‌باشد.