موانع و بايسته هاي آزادي اطلاعات در ايران

Obstacles and requirements of freedom of information in Iran

در سالهاي اخير«آزادي اطلاعات» در مفهوم خاص خود يعني«حق دسترسي آزاد به اطلاعات» به دليل فوايد و آثار مثبتي كه شناسايي و اجراي اين آزادي در برخي از كشورهاي جهان داشته، توجه ويژه ايي را به خود جلب كرده است. رشد و توسعه روزافزون وسايل نوين ارتباطي همچون اينترنت نيز، منجر به فراگير شدن اين موضوع در سطح عموم و فراهم شدن امكان دسترسي آسان شهروندان به اطلاعات و اخبار شده و خلاء احتمالي آن در جوامع را محسوس تر و افكار عمومي را به آن حساس تر كرده است، لذا به دليل وضوح مباني اين حق و فوايد مترتب بر آن، سالهاست كشورهاي مختلف تلاش كرده اند تا اين حق را علاوه بر ذكر در قانون اساسي خود، به صورت قانوني مستقل و شفاف، تدوين نموده و بستر لازم براي اجرايي شدن آن را در سطح جامعه، فراهم نمايند. از اين رو لازم است در جهت اصلاح رويه موجود، بايسته ها و موانع تحقيق اين آزادي و ابزار حمايتي آن، يعني قانون آزادي اطلاعات به صورت دقيق بررسي و موشكافي گردد. اين تحقيق مي‌كوشد با رويكردي حقوقي و فقهي، آزادي اطلاعات راه مورد بررسي قرار دهد. تتبع در منابع فقهي، ما را به دلايل متعددي جهت اثبات حق آزادي اطلاعات رهنمون مي‌سازد و مبين ماهيت و حدود آن مي‌گردد. از اين رو هر گونه وضع قانون و اعمال سياست بدون نظر داشت به اين مباني، امري بيهوده و ناكارآمد است. موضوعي كه به نظر پژوهشگران و سياست گذاران داخلي به آن نگاه شايسته و بايسته اي نداشته اند و همين امر نيز، يكي ديگر از دلايل ناكارآمدي فعاليت ها و قوانين موضوعه در اين حوزه گرديده است.