اولويت‌بندي زيرحوضه‌ها از نظر سيل‌خيزي با استفاده از مدل SWAT در حوزه آبخيز فخرآباد

Prioritization of sub-basins in terms of flooding using the SWAT model in the Fakhrabad watershed

تعيين ميزان مشاركت و اولويت‌بندي زيرحوضه‌ها از نظر توليد سيلاب در خروجي حوضه مي‌تواند كمك شاياني به مكان‌يابي صحيح پروژه‌هاي كنترل سيل و حفاظت از خاك و آب داشته باشد و منجر به كاهش اثرات منفي كنترل سيل شود. بنابراين اولويت‌بندي زيرحوضه‌ها از نظر سيل‌خيزي براي مديريت بهتر حوزه‌هاي آبخيز ضروري است. به همين منظور، پژوهش حاضر با هدف اولويت‌بندي سيل‌خيزي زيرحوزه‌هاي آبخيز فخرآباد واقع در استان يزد با استفاده از مدل‌ SWAT انجام شده است. براي واسنجي مدل SWAT از برنامه SUFI2 استفاده شد. بعد از اتمام واسنجي و بهينه شدن مدل در منطقه مطالعاتي اقدام به اعتبارسنجي مدل گرديد. واسنجي مدل براي سال‌هاي 1998 تا 2006 و اعتبارسنجي نيز بر اساس سال‌هاي 2007 تا 2014 انجام شد. پس از واسنجي مدل شاخص‌هاي آماري R2 و ضريب نش ساتكليف به ترتيب 73/0 و 71/0، و براي مرحله اعتبارسنجي 54/0 و 53/0 به دست آمد. نتايج آناليز حساسيت، 16 پارامتر موثر بر رواناب را نشان داد كه از بين آن‌ها پارامتر شماره منحني به‌عنوان حساس‌ترين پارامتر تشخيص داده شد. براي بررسي سيل‌خيزي، حوزه‌آبخيز فخرآباد به 31 زيرحوضه تقسيم شد. با توجه به نتايج حاصل از اجراي مدل SWAT و تغيير CN براي هر يك از زيرحوضه‌ها، زيرحوضه‌هاي شماره 15، 24 و 9 به ترتيب با ارتفاع رواناب 22/19، 73/16 و 9/23 ميلي‌متر، سيل‌خيزترين زيرحوضه‌ها نشان داده شدند.