واكنش متنوع ارقام پاييزه كلزا به Leptosphaeria maculans عامل بيماري ساق سياه

(Leptosphaeria maculans) Different response of winter canola cultivars to black leg

بيماري ساق سياه كلزا كه به وسيله‎ ي عامل قارچي Leptosphaeria maculans ايجاد مي‎شود، به عنوان يكي از مهم‎ترين بيماري‎هاي كلزا در جهان مورد توجه مي‎باشد. با هدف ارزيابي واكنش 17 رقم جديد كلزا به بيماري ساق سياه آزمايشي در قالب طرح كاملا تصادفي به دو روش درون شيشه‎اي و گلخانه‏اي بر روي گياهان چهل روزه كلزا انجام شد. پنج و ده روز پس از مايه‎زني برگ‎ها، متوسط قطر لكه‎ها و نيز علائم كلروز و نكروز ظاهر شده امتيازدهي شد و شاخص بيماري روي برگ‎هاي مايه‏زني شده محاسبه شد. نتايج تجزيه واريانس داده‏هاي حاصل از تعيين شاخص بيماري روي ارقام مختلف كلزا در هر روش مايه‏زني نشان داد كه اختلاف معني‎داري در سطح احتمال يك درصد بين ارقام وجود دارد. نتايج مقايسه ميانگين در روش گلخانه‏اي نشان داد كه ارقام DK 7130، Hayola 4815،Zafar ، RGS، Hayola 401، نسبت به جدايه مورد مطالعه حساسيت بالايي دارند. همچنين ارقام Natali و Traper با كمترين مقدار شاخص بيماري، به عنوان مقاوم‌ترين ارقام به بيماري شناسايي شدند. همچنين در آزمون درون شيشه‎اي، ارقام DK 7130، Hayola 4815، Sarigol، Hayola 401 و RGS بيشترين و ارقام Agamax، Macro، Natali و Traper كمترين ميانگين پيشرفت بيماري را داشتند. همبستگي مثبت و معني‎داري بين نتايج حاصل مشاهده شد (0/95=r و 0/01 p). بنابراين مقايسه واكنش ارقام در شرايط درون شيشه اي نيز امكان تمايز ارقام مقاوم و حساس در برابر پاتوتيپ هاي مختلف قارچ بيمارگر را فراهم مي آورد.