مطالعه فقهي معاملات ثانويه در بورس

دارايي‌هايي كه ابتدا در بازار اوليه مورد معامله قرارگرفته است (مرحله پذيره‌نويسي)، براي معامله‌هاي بعدي و مجدد، نياز به بازار ثانويه دارد. مثلاً اگر فردي كه سهام شركتي را در مرحله پذيره‌نويسي خريداري كرده و حال قصد فروش اين سهم به ساير سرمايه‌گذاران بازار را دارد، بايد به بازار ثانويه مراجعه كرده و اقدام به فروش سهم خود كند. پس مي‌توان گفت كه تمام معاملات سهام در بازار بورس، جزء معاملات بازار ثانويه هستند و در اين بازار، اوراق بهادار ميان سرمايه‌گذاران معامله مي‌شود و شركت در آن نقشي ندارد. بر اين اساس هدف اين پژوهش بررسي مطالعه فقهي معاملات ثانويه در بورس است. روش مطالعه توصيفي تحليلي بوده و اطلاعات موردنياز از طريق جستجوهاي اينترنتي و مطالعات اسنادي جمع‌آوري‌شده است. نتايج پژوهش نشان مي‌دهد كه وجود اين بازار بسيار ضروري است؛ زيرا كه قابليت نقد شوندگي و معامله مستمر اوراق را پديد مي‌آورد و شركت‌هاي بورسي ترسي از سررسيد قرارداد ندارند كه فرضاً سرمايه‌گذار در سرسيد كل پولش را تقاضا كرده و به شركت فشار وارد كند و به موهبت وجود بازار ثانويه، مي‌تواند به‌طور نامحدود با پول سرمايه‌گذاران فعاليت كند و حتي افزايش سرمايه و جذب سرمايه جديد انجام دهد. به‌عبارت‌ديگر، بازار بورس اوراق بهادار به‌عنوان يك‌نهاد اقتصادي مهم، نقش زيادي در تجميع سرمايه‌هاي متفرق و اندك ايفا مي‌نمايد و نيز امكان سرمايه‌گذاري در طرح‌هاي بزرگ را فراهم مي‌آورد. علاوه بر آن شفافيت و سرعت دادوستد اوراق بهادار از ويژگي‌هاي بازار بورس است. فقهاي اسلام (اعم از شيعه و سني) در خصوص معاملات مبتني بر بورس نظرات مختلفي دارند.