الزام توجه مديران كشور به توسعه انساني از منظر نهج البلاغه

امروزه كلید ابعاد توسعه را، توسعه انسانی قلمداد می كنند كه بدون آن رشد و توسعه امكان پذیر نیست. در نظام اسلامی، نیروی انسانی از طرفی خود هدف است و از طرف دیگر خود عامل و كلید توسعه است. لزوم تربیت جسم و روح، همواره مورد توجه اندیشمندان هر زمان بوده است. از ابتدای آفرینش تاكنون، موضوع تعلیم و تربیت، اساسی ترین رسالت پیامبران بوده و به دنبال آن امامان، پیشوایان و روشنفكران در این زمینه مردم را راهنمایی نموده اند. بنابراین از ویژگی های مدیریتی یك مدیر كشوری، برقراری شرایط مطلوب جهت رشد و ارتقاء آحاد جامعه در عرصه تعلیم و تربیت است. بدین ترتیب از دیدگاه نهج البلاغه نیز آموزش و تربیت افراد جامعه یكی از تكالیف قطعی و الزامی مدیر است كه از آن تنها به عنوان یك امر شایسته تلقی نمی گردد، بلكه وظیفه ای است كه خداوند آن را بر عهده زمامدار و مدیر كشور گذاشته است و شامل همه موضوع های فراگیر است كه حیات معقول را برای بشر امكان پذیر می سازد. اسلام به تعلیم محض قناعت نكرد، بلكه عملی ساختن آگاهی ها و به فعلیت رساندن ابعاد روحی چون صبر، تلاش و كشف علوم مختلف و نظایر آن را در متن زندگی فردی و اجتماعی انسان مورد نظر قرار داده است. ( جعفری تبریزی، 1367 : ج9، 35 ) به نظر نگارنده مدیران كشور و در راس آنها حاكم اسلامی به كمك بستر سازی فرهنگی مناسب كه با بهره گیری از مبانی و روش های صحیح تربیتی و علم تخصصی روز میسر می شود، می تواند فضای جامعه را برای اجرای عدالت آماده سازد؛ و از تمام افراد جامعه برای رشد و توسعه در تمام رشته های علمی و با توجه به مزیت نسبی كشور بهره گیرد. از طرفی نبود تربیت اجتماعی برخاسته از اخلاق اجتماعی در یك جامعه منجبر به كاهش بازده توسعه كشور و همچنین سلب امنیت و آرامش برای شهروندان آن جامعه خواهد شد، بنابراین بر عهده گرفتن امر تربیت اجتماعی با توجه به علوم انسانی روز و نگاهی به سنت ها و ریشه های فرهنگی جامعه هدف از جمله وظایف مسئولین تربیتی، بلكه وظیفه مدیران جامعه می باشد.