مقايسه تراكم عناصر گروه پلاتين در كروميتيت‌هاي افيوليت خوي: نشانه‌اي از حضور دو نوع كروميتيت با دو خاستگاه متفاوت

Comparison of PGE concentration in the chromitites of Khoy Ophiolite: Its implication for the presence of two types of chromitites with two different origins

مجموعه افيوليتي خوي در شمال غرب ايران داراي كانسارهاي متعدد كروميتي است كه از نظر بافتي، زمين­شيميايي و كاني‌هاي همراه متفاوت هستند. كروميتيت‌هاي خوي بر اساس Cr# به دو گروه كلي كروميتيت‌هاي غني از Cr (Cr#>6/0) و غني از Al (Cr# < 6/0) تقسيم مي‌شوند. از نظر تراكم عناصر گروه پلاتين، كروميتيت‌هاي غني از Cr داراي مقادير بيشتري از عناصر گروه پلاتين (PGE) و ميانبار‌هاي بسيار كوچكي از كاني‌هاي گروه پلاتين (PGM) هستند. درحاليكه، كروميتيت‌هاي غني از Al تهي شده‌تر از PGE و فاقد PGM به صورت ميانبار هستند. بررسي­هاي زمين­شيميايي و طيف­­سنجي رامان بر ميانبار‌هاي كاني‌هاي گروه پلاتين مشخص كرد كه در كروميتيت‌هاي غني از Cr خوي لاوريت‌ و به مقدار كمتر ايرارسيت وجود دارد. تراكم PGE در كروميتيت‌هاي غني از Cr و غني از Al نشان مي‌دهد كه گروه نخست به احتمال زياد در محيط قوس و گروه دوم در حوضه‌هاي پشت قوس تشكيل شده­اند.

Khoy ophiolitic complex in northwest of Iran have several chromitite bodies with various textures, different geochemical features and associated minerals. Based on Cr#, Khoy chromitites are divided into two groups: high-Cr (Cr# > 0.6) and high-Al (Cr# < 0.6) chromitites. The high-Cr contain some amount of PGEs with tiny grains of platinum-group minerals (PGM), whereas, high-Al chromitites are poor in PGE with no PGM inclusions. Geochemical analysis and Raman spectroscopy data on PGM inclusions in the high-Cr chromian spinels shows that they are laurite and rarely irarsite in composition. The PGE concentration in high-Cr- and high-Al chromitite reveals that the high-Cr chromitites probably were formed in a magmatic arc tectonic setting and those of high-Al were occurred in a back arc basin environment.