مقايسه تأثير ماليات اسلامي زكات با ماليات متعارف بر توزيع درآمد در استان‌هاي منتخب ايران

نقش ماليات‌ها در كاهش نابرابري‌هاي اقتصادي از مباحث بحث‌برانگيز به‌ويژه در دهه‌هاي اخير بوده است. آثار تخريبي ماليات‌هاي تصاعدي بر كارايي موجب اصلاحات مالياتي در سطح جهاني شده است. به نظر مي‌رسد ماليات زكات در اسلام مي‌تواند با توجه به ويژگي‌ها و پشتوانه اعتقادي آن، آثار توزيعي بهتري از ماليات‌هاي متعارف فعلي داشته باشد. ضمن اينكه برآوردها، بار مالياتي را در زكات به‌عنوان عمده‌ترين ماليات در اسلام براي تمام خانوارها نسبت به نظام فعلي ماليات‌هاي متعارف، كمتر نشان مي‌دهد. در تحقيق حاضر بر اساس روش اقتصاد‌سنجي داده‌هاي پانل و با استفاده از شاخص ضريب جيني به مقايسه تأثير ماليات اسلامي زكات با ماليات متعارف بر توزيع درآمد در استان‌هاي منتخب ايران طي سال‌هاي 1393-1380 پرداخته شده است. نتايج حاكي از آن است كه يك درصد افزايش در ماليات‌ها، ضريب جيني را به اندازه 0.046 درصد كاهش مي‌دهد در‌حالي‌كه اين مقدار براي يك درصد افزايش در زكات، 0.0064 مي‌باشد. به عبارت ديگر، ميزان تأثير زكات بر توزيع درآمد كمتر از ماليات مي‌باشد. علت آن مي‌تواند سهم ناچيز درآمد ناشي از زكات در مقايسه با درآمد مالياتي كشور باشد.