آسيب شناسي كاربرد نظريه هاي مدرن در تدوين درس نامه هاي بلاغي

مقاله ي حاضر، در صدد است نشان دهد كه آسيب شناسيِ درس نامه هاي بلاغي (اعم از معاني، بيان و بديع)، با آسي ب شناسيِ ديگر درس نامه ها، تفاوت هاي عمده اي دارد. از جمله ي اين تفاوت ها، يكي سابقه ي طولانيِ آگاهيِ محققان و صاحبنظران از كاستي ها و آشفتگي هاي بلاغت سنتي است، و ديگري، كوشش هايي كه در جهت رفع اين كاستي ها بر مبناي معيارها و نظريه هاي امروزي (اعم از ادبي و زبان شناختي) به عمل آمده است. در مقاله ي حاضر استدلال خواهد شد كه كاربرد اين معيارها و نظري ه ها، نه تنها نتوانسته كاستي هاي درس نامه هاي بلاغي را برطرف سازد كه حتي آنها را تشديد كرده و خود، آسيب ها و كاستي هاي تازه اي را نيز به بار آورده است. اين كاستي ها، كه عمدتاً از شيو ه ي نادرست كاربرد نظريه هاي جديد ناشي شده اند، عبارت اند از 1 - غفلت از كاركرد صناعات بلاغي در طبقه بنديِ صناعات بر مبناي معيارهاي مدرن 2 - در نظر گرفتن ادبيات به مثابه اي حوزه اي مستقل از ديگر حوز ه هاي زباني براساس نظريه هاي مدرن 3 - استفاده از نظريه هاي مدرن بر مبناي شباهتهاي ظاهري با برخي مباحث قدمايي 4 - عدم توجه به مسائل خاص ادبيات و متون ادبي در كاربرد نظريه هاي مدرن. پس از بررسيِ اين چهار كاستي، در برخي موارد پيشنهادهايي نيز براي تدوين درس نامه ها ي بلاغي و شيو ه ي كاربرد نظريه هاي مدرن در آنها، ارائه شده است.