تحليل مساله انتقال پايتخت ايران با استفاده از مدل‌هاي چند معياره

Analyzing the possibility of relocating Capital Tehran, using Multi Criteria Models

پايتخت نقش اساسي در زندگي ملت­ها دارد و در اولين نگاه مركز تجمع قدرت سياسي و اقتصادي ملت به شمار مي ­رود. در دهه­ هاي اخير برخي كشورها با مساله تغير پايتخت مواجه بوده ­اند كه از جمله آنها مي­ توان به كشورهايي چون برزيل، پاكستان، آلمان، قزاقستان و استراليا اشاره نمود. در ايران نيز به خصوص در سال­ هاي اخير اين مساله توجه روز افزوني را به خود جلب نموده است. در تصميم ­گيري براي انتقال پايتخت عوامل متعددي تاثيرگذار هستند. مطالعاتي در زمينه انتقال پايتخت انجام نشده است و اكثر مطالعات به بررسي كاربردي و مقايسه ­اي موضوع انتقال يا تغير پايتخت پرداخته ­اند. تجربه برخي از كشورها نشان داده است كه يك راه بسيار موثر در گسترش ناموزون پايتخت انتقال مراكز سياسي، مديريتي و اقتصادي به ساير نقاط كشور است. در اين مقاله بر اساس نظرات مقامات سياسي و مديران خبره چند شهر به عنوان كانديدهاي پايتخت در نظر گرفته شده و سپس معيارهاي موثر بر مساله تصميم­ گيري در مورد مكان پايتخت دسته بندي شده ­اند. رتبه بندي شهرهاي كانديد با استفاده از AHP فازي و TOPSIS فازي انجام شده است. كه نتايج نشان مي ­دهد سمنان به عنوان بهترين جايگزين براي انتقال پايتخت ويا دست كم براي جابجايي بخشي از مراكز سياسي، اقتصادي و مديريتي تهران به آن شهر پيشنهاد مي ­شود.

فاقد چكيده لاتين