بررسي اثرات آنتي‌اكسيداني و اندازه‌گيري تركيبات فنلي عصاره‌هاي جزئي قارچ دارويي Phellinus torulosus از ايران

زمينه و هدف: قارچ Phellinus كه انتشار گسترده‌اي در دنيا دارد متعلق به خانواده Hymenochaetacea با بيش از 359 گونه با خواص دارويي مختلف مي‌باشد. مطالعه حاضر با توجه به اهميت موضوع و كمبود تحقيقات پيرامون گونه‌هاي Phellinus ايراني انجام پذيرفت. مواد و روش‌ها: اين مطالعه پژوهشي – كاربردي در تابستان و پاييز سال 1387 جمع‌آوري و شناسايي گونه مذكور با استفاده از خصوصيات ماكرومورفولوژيكي و ميكرومورفولوژيكي، روابط ميزباني ، پراكنش انجام گرفت. سپس عصاره‌گيري، جهت بررسي خواص آنتي‌اكسيدانتي عصاره متانولي تام و عصاره‌هاي فركشني (كلروفورمي، بوتانولي و آبي) آن به دو روش تخريب راديكالهاي آزاد DPPH و قدرت آنتي‌اكسيدانتي كاهش يون‌هاي فريك (Ferric reducing antioxidant power) انجام شد. همچنين مقدار كل تركيبات فنولي به روش Folin-Ciocalteu سنجيده شدند . يافته‌ها: نتايج نشان مي‌دهد كه در هر دو آزمون آنتي‌اكسيدانتي، عصاره متانولي تام و به خصوص جزء بوتانولي آن فعاليت قابل‌ملاحظه‌اي در تخريب راديكال‌هاي آزاد و كاهش يون‌هاي فريك داشته‌ است. غلظت‌هاي مؤثر از عصاره‌هاي مختلف (متانولي تام، كلروفورمي، بوتانولي و آبي) كه 50% راديكال‌هاي آزاد را تخريب مي‌كنند ( IC50 )، به ترتيب07/2 ± 87/30، 56/2 ± 87، 32/0 ± 98/11 و 94/0 ± 67/229 ميكروگرم بر ميلي‌ليتر بودند . نتيجه‌گيري: نتايج اين مطالعه نشان‌دهنده خواص آنتي‌اكسيداني قوي عصاره‌هاي مختلف به ويژه عصاره بوتانولي قارچ دارويي Phellinus torulosus مي‌باشند. فعاليت آنتي‌اكسيداني اين قارچ با توجه به سهولت دسترسي و همچنين هزينه بسيار پايين‌تر در مقايسه با ساير منابع طبيعي و مصنوعي موجود براي مواد آنتي‌اكسيداني، قابل‌توجه بوده و توجيه اقتصادي چشم‌گيري دارد.