الزامات بينش هانري كربن درباره ولايت در روش مطالعه تاريخي اسلام (بررسي دو رويكرد تاريخ قدسي و تاريخ‌مندي فهم دين)

هانري كربن يكي از شرق‌شناساني است كه به انديشه شيعي توجه خاصي دارد و با تمسك به رويكرد فراتاريخي يا تاريخ قدسي به تفسير آموزه ولايت مي‌پردازد. او با مبنا قراردادن آموزه‌هاي پيامبرشناسي و امام‌شناسي، ولايت را باطن تشيع مي‌داند. در مقابل، نظريه رقيب وي، يعني «نظريه تاريخ‌مندي»، با تمسك به واقعيت‌هاي اجتماعي جامعه عرب در دوران نزول قرآن، ولايت را به‌عنوان پديده اجتماعي خاص آن دوران تفسير كرده و هيچ شأني براي آن قائل نيست. در اين مقاله مي‌كوشيم نشان دهيم كه رويكرد تاريخ‌مندي با مشكل عدم تطبيق با آموزه‌هاي ديني و بي‌توجهي به مباني فلسفي خداشناسي مواجه است. بنابراين رويكرد فراتاريخي كربن اتقان بيشتري دارد و تفسير وي از ولايت داراي معقوليت بيشتري است.