پيدايش فرقه مُطَرّفيه و ماهيت آن

فرقه مطرفيه از انشعابات مهم زيديه يمن است كه در قرن پنجم ظهور كرد. اين فرقه با مطرح‌كردن برخي باورهاي چالش‌برانگيز و متفاوت با سنت كلامي زيديه زمينه مناقشات و مجادلات كلامي ميان خود و ساير زيديان را فراهم كرد. مطرفيه با ايجاد اماكن متعددي به نام «هِجره» كه مراكزي امن براي سكونت و تعليم و تربيت بود، توانست انديشه‌هاي خود را آزادانه تبليغ و در ميان عموم يمنيان منتشر كند. ديدگاه اصلاح‌گرايانه مطرفيه كه مبتني بر مساوات ميان انسان‌ها بود و همچنين پيروي آنان از رويكرد كلامي معتزله بغداد، عصيان فكري بر زيديه قلمداد شد و به اين دليل پس از دو قرن حضور در يمن حاكميت زيدي آنها را سركوب و منقرض كرد. با بررسي منابع برجاي‌مانده از آنان، به همراه منابع زيديه مخالف اين فرقه مي‌توان گفت گرايش مطرفيه به طبيعت‌گرايي، علم‌گرايي، عقل‌گرايي و همچنين تمسك به زهد تفاوت‌هاي مهم‌ مطرفيه با جريان اصلي زيدي در يمن بود. نوشتار فرارو مي‌كوشد پس از بررسي منشأ فرقه مطرفيه، ماهيت حقيقي آن را روشن سازد.