راهبرد تجاري، ضعف بااهميت كنترل‌هاي داخلي و تاخير انتشار گزارش حسابرسي

شركت‌ها از راهبرد‌هاي تجاري متفاوتي تبعيت مي كنند، تحقيقات اخير دو نوع از راهبردها بنام راهبرد تجاري اكتشافي و تدافعي را معرفي مي كنند. نظريه سازماني بيان مي دارد كه شركت‌هاي اكتشافي احتمالا كنترل‌هاي داخلي ضعيف تري نسبت به شركت‌هاي تدافعي داشته و تاخير در انتشار گزارش حسابرسي در شركت‌هاي اكتشافي بيشتر است. لذا هدف اصلي اين تحقيق آزمون تجربي اين نظريه در شركت‌هاي پذيرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران است. براي سنجش نوع راهبرد تجاري از مدل رضايي و همكاران (1392) و براي شناسايي ضعف بااهميت در كنترل داخلي از گزارش حسابرسان مستقل مشابه پژوهش مانسيف و همكاران (2012)، استفاده شده است. نمونه مورد مطالعه 127 شركت در بازه زماني 1394 – 1391 است. نتايج حاصل از پژوهش بيان‌گر اين است كه شركت‌هاي داراي راهبرد تجاري اكتشافي ضعف بااهميت كنترل‌هاي داخلي در گزارش حسابرسي دارند، اما شركت‌هاي با راهبرد تدافعي كمتر ضعف بااهميت كنترل‌هاي داخلي دارند. بااين حال در شركت‌هاي اكتشافي تاخير در گزارش حسابرسي كمتر از شركت‌هاي تدافعي است.نتايج فرضيه اول و دوم حاكي از تاييد نظريه سازماني است كه بيان مي دارد راهبرد تجاري شركت يك نشانه خوب براي ارزيابي قوت سيستم كنترل‌هاي داخلي است، اما در مورد فرضيه سوم اين نظريه تاييد نشد.