بازتاب وقايع مشروطه بر شعر ايرج ميرزا

Constitutional events reflections on poetry of Iraj Mirza

ادبيات مشروطه داراي مشخصاتي است كه آن را از آثار دوره هاي ديگر ادب فارسي متمايز مي سازد. شعر اين روزگار نيز از جنبه هاي صورت، محتوا و كاركرد واجد ويژگي هايي است كه از ساير سروده هاي ما باز شناخته مي شود. انعكاس وقايع بر سروده هاي شاعران مشروطه كم و بيش ديده مي شود. ايرج ميرزا اين دوره را كه از پيش از امضاي فرمان مشروطه در 1285 شمسي تا اسفند 1304 يعني انقراض قاجاريه و شروع سلسله ي پهلوي است، درك كرده در اشعارش به بازتاب بعضي وقايع مهم اجتماع اقدام كرده است. اين بازتاب در مقايسه با شاعراني چون عارف قزويني، عشقي، بهار، فرّخي و سيداشرف الدّين در سطحي نازلتر است. ايرج شاعري سياسي- اجتماعي نبوده كه آثارش بر اساس احساس رسالت اجتماعي آفريده شود، بلكه از هنر خود بيشتر براي تفنن و سرگرمي، انتقام و جلب منفعت مادي بهره برده است. در اين نوشتار سعي شده است پس از بر شمردن مهم ترين ويژگي هاي شعر