پويايي خشكه دارها در مراحل تحولي جنگل‌هاي آميخته راش

Dynamic of coarse woody debris among stand developmental stages of mixed beech (Fagus orientalis) forests

شناخت از نحوه تكامل توده‌هاي آميختۀ راش نقش كليدي در مديريت همگام با طبيعت توده‌هاي آن دارد. مقدار حجم خشكه ­دار گزارش‌شده در جنگل‌هاي شمال در بررسي­هاي مختلف اختلافات قابل‌توجهي را نشان مي‌دهد، اين پژوهش اثرپذيري حجم و كيفيت خشكه ­دارها را در مراحل تكاملي مختلف مورد بررسي قرار مي‌دهد. بر اين اساس در جنگل خيرود نوشهر تعداد 30 قطعه‌نمونه يك هكتاري در سه مرحله تكاملي متفاوت به شكل تصادفي از بين 75 قطعه‌نمونه انتخاب و تمامي خشكه­ دارها اندازه­ گيري شدند. نتايج نشان داد كه نمودار تغييرات حجم خشكه ­دارها در مراحل تكاملي مشابه حرف لاتين U است و بيشترين مقدار در مرحله افزايش حجم توده (2/42 متر‌مكعب)، كمترين در مرحله انباشت حجم توده (8/12 متر‌مكعب) مشاهده مي‌شود. گونه راش بيشترين حجم از خشكه­ دار را در هر سه نوع خشكه­ دار افتاده، سرپا و كنده در هر سه مرحله تكاملي نشان مي‌دهد. حجم خشكه­ دارهاي گونه راش، خشكه­دار افتاده، خشكه ­دارهاي قطورتر از 50 سانتي­متر و خشكه­ دارهاي واقع در كلاسه پوسيدگي يك و چهار در مراحل تكاملي مختلف اختلاف معني ­داري را نشان مي‌دهند. نتايج نشان مي‌دهد كه فرآيند تكامل توده‌هاي آميخته راش مي‌تواند پراكنش حجم خشكه ­دارها را در توده‌هاي جنگلي تحت تأثير قرار دهد.

Understanding and our knowledge about mixed beech stands development play key role in managing forest stand in the close to nature ways. There are differences in amount and quality of coarse woody debris reported from beech stands in the north of Iran. This research try to answer this questions: how amount and quality of coarse woody debris affected by stand development stages? So 30 one hectare sampling plots randomly were chosen in main three stand developmental stages and all coarse woody debris had been measured. Results showed that the volume of CWD followed the general “U-shaped” temporal trend: the highest in the Volume transition stage (42.2 m3 ha-1), lowest in the volume accumulation (12.8 m3 ha-1) and intermediate in the Volume growing up stage (27.8 m3 ha-1). Amount of oriental beech coarse woody debris was (log, snag and stump) significantly higher in three stages. Amount of beech volume, logs, size class III and decay class I and IV significantly differ among the three stages. Our results revealed that stand development have effect on the distribution of CWD among three stages.