خويشتن داري و نقش آن در آرامش نفس از منظر افلاطون

پژوهش حاضر درجهت حل معضل ناآرامي و اضطراب انسان معاصر، با تكيه بر آراي افلاطون، نشان مي دهد، ازجمله راه هاي تحقق آرامش نفس، پاي بنديِ آدمي به فضايل و در راس آنها خويشتن داري است. افلاطون پس از ترسيم منزلت انسان در هستي به عنوان موجودي بهره مند از قوه ي عاقله و مستقر در شبكه ي خويشاوندي مثل، به تحليل و نقد درك عاميانه ي خويشتن داري پرداخته و آن را بازانديشي مي كند. به زعم او، برداشت عامه از مفهوم خويشتن داري در معناي مالكيت فرد بر نفس خويش، ضمن تناقض ذاتي و كاركرد صرفاً شخصي آن، به استتار عملكرد واقعي عقل مي انجامد؛ زيرا خويشتن داري همان نظام مندي و هارموني نفس است كه در نتيجه ي حاكميت عقل بر قواي محكوم نفس حاصل شده و بدين وسيله فرد را به ثبات نفس و نوعي مصونيت و استقامت دربرابر انواع هيجانات سوق داده، آرامش او را تامين مي كند. ازاين رو به زعم افلاطون، آرامش آدمي بر امري دروني استوار است و همواره در نظم حاكم بر نفس تعين مي يابد. براين اساس مي توان گفت، مهم ترين عامل ناآرامي انسان معاصر، بحران معرفتي او از خود و نيروي دروني خويش است؛ فلذا براي حل اين بحران، بايد ماهيت الهي نفس و نظم حاكم بر آن را به او يادآوري كرد؛ امري كه در فلسفه ي افلاطون در فضيلت خويشتن داري، صورت بندي مي شود.