مباني توسعه ورزش و كاربرد آن در ورزش ايران

هدف پژوهش حاضر، بررسي ابعاد نظري توسعه ورزش قهرماني و كاربرد آن در ورزش ايران است. اين مطالعه از نوع كيفي است. بر‌اساس نتايج اين مطالعه، دو رويكرد توسعه از بالا به پآئين و از پآئين به بالا وجود دارد. اساس اين دو رويكرد نيز مدل‌هاي سلسله‌مراتبي مشاركت ورزشي است. در برنامه‌هاي اول تا پنجم توسعه ايران و سند چشم‌انداز 20 ساله جمهوري اسلامي ايران، توسعه ورزش در قالب توسعه فرهنگي مورد تأكيد واقع شده است كه وجود رويكرد فرهنگي يا تربيتي ـ اخلاقي به توسعه ورزش ايران را نشان مي‌دهد. البته ناديده گرفتن رويكرد اقتصادي و نخبه‌گرا سبب شده است كه خصوصي‌سازي و سرمايه‌گذاري‌هاي خاص و بلندمدت به كندي پيش رود. از طرفي، كشورهاي مختلف ضمن حمايت از ورزش همگاني، از طريق فرايندهاي ويژه استعداديابي و حمايت‌هاي مالي بر توسعه ورزش حرفه‌اي متمركز شده‌اند كه از طريق مدل‌هاي مختلفي مانند مدل متمركز، مدل باشگاهي، مدل شبكه‌اي و مدل فردي دنبال مي‌شود. در ايران عمدتاً بر مدل باشگاهي تمركز شده است و هنوز مدل متمركز كاملاً دولتي براي رشته‌هاي پايه و مدل شبكه‌اي براي ايجاد يك اتحاد و هماهنگي استراتژيك با ورزش مدارس و دانشگاه‌ها وجود ندارد. با توجه به اين مباني به نظر مي‌رسد براي توسعه ورزش ايران، ابتدا بايد پيوند استراتژيك نهاد ورزش با نهادهاي بهداشت و سلامتي، اقتصاد، فرهنگ و نظام تربيتي در سطح حاكميت و سياستگذاري برقرار شود سپس با يادگيري سياست‌هاي ورزشي و الگوسازي بومي، مدل‌هاي كاربردي و متناسب ايران را به كار گرفت.