تقاضاي القايي پزشكي ازسوي ارائه‌كنندگان خدمات سلامت در ايران (سياستگذاري و كنترل)

پزشكان به نمايندگي از بيماران در مورد مراقبت‌هاي درماني تصميم‌گيري مي‌كنند به همين دليل مي‌توانند تقاضاي بيمار را به‌صورت غيرضروري افزايش دهند. پزشكان در همه موارد نقش نمايندگي را به‌درستي اجرا نمي‌كنند (نمايندگي غيركامل) و توصيه‌هاي آنها تحت تأثير منافع شخصي‌شان قرار دارد. آن بخشي از تقاضا كه در جهت منافع پزشك (عرضه‌كننده) به‌جاي منافع بيمار ايجاد شده است را تقاضاي القايي ازطرف عرضه‌كننده مي‌نامند. اين پژوهش يك مطالعه كيفي و كمي به روش آميخته و با استفاده از روش تحليل تم و مدل‌هاي تصميم‌گيري‌ چند‌شاخصه انجام شده است كه نشان مي‌دهد بيشترين علل مربوط به ارائه‌دهندگان خدمات سلامت مؤثر بر تقاضاي القايي (علل ناشي از عملكرد پزشكان) عبارت بودند از: تشويق پزشك به كار بيشتر، آزادي پزشكان در ارائه خدمات مختلف، تجويز بي‌مورد و زياد از حد دارو، فقدان وابستگي پزشك به قرارداد بيمه‌ها عدم تمايل پزشك به ارائه خدمت صحيح به بيمار در بخش دولتي. مهمترين راه كاهش تقاضاي القايي ايجاد شده توسط پزشك، اجراي كامل نظام ارجاع مبتني‌بر پزشك خانواده در كشور است. البته بايد‌ راهنماهاي باليني پزشكي به‌خوبي تدوين شود و پزشكان موظف به رعايت آن باشند. بنابراين پيشنهاد مي‌شود قانوني دائمي براساس تكليف دولت بر ايجاد سامانه «خدمات جامع و همگاني سلامت» مبتني‌بر مراقبت‌هاي اوليه سلامت با محوريت پزشك خانواده و نظام ارجاع و تكليف نظام بيمه‌اي بر انحصار خريد خدمت از اين سامانه به تصويب برسد.