بررسي تناسب ميان آرا مفوضه و پيروان شيعي ابن‌عربي درباب خلقت

Arabi’s Shiite Followers about Creation

مفوضه از گروه‌هاي غالي شيعي بودند كه اگرچه اعتراف به مخلوق و حادث بودن پيامبر اكرم| و امامان^ داشتند، اما معتقد بودند كه خداوند آنان را در آغاز آفرينش آفريد؛ سپس كار خلق و رزق و تدبير جهان را به آنان تفويض نمود. ازسوي ديگر حكماي شيعي پيرو ابن‌عربي با طرح نظريه «حقيقت محمديه» چنين عنوان مي‌كردند كه خداوند براي جلوه‌گر ساختن خود و براي آنكه خود را در هستي متجلي سازد، ابتدا موجودي را آفريد و سپس از وجود او عالم را به وجود آورد. آنان از اين موجود نخستين با تعبير «حقيقت محمديه» نام مي‌بردند كه معادل عقل اول در نظام فكري مشائيان بود. اين دو نظريه اگرچه شباهت‌هايي در ابتداي امر دارند، اما تفاوت ماهوي آنها بسيار بيش از تشابه ظاهري آنهاست؛ در اين تحقيق به اين تفاوت‌ها و شباهت‌ها اشاره خواهيم كرد.

فاقد چكيده