پديد آورندگان :
هاتفي، سميرا پژوهشكده علوم شناختي،تهران، ايران , اركان، امين پژوهشكده علوم شناختي،تهران، ايران , حيدري، محمود پژوهشكده علوم شناختي،تهران، ايران
كليدواژه :
گرايش به تفكر انتقادي , هنجاريابي , تحليل عاملي , مشخصات روانسنجي
چكيده فارسي :
هدف از پژوهش حاضر، بررسي ويژگيها روانسنجي سياهه گرايش به تفكر انتقادي (CTDI) بين يك نمونه بهنجار از دانشجويان ايراني بود. پژوهش حاضر از نوع مطالعات همبستگي است. جامعه پژوهش شامل كليه دانشجويان دانشگاههاي جامع شهر تهران (دانشگاه شهيد بهشتي، دانشگاه تهران و دانشگاه شاهد) بود كه از اين بين 330 نفر (175 زن، 155 مرد) از دانشجويان با روش نمونهگيري خوشهاي چند مرحلهاي انتخاب شدند. در ابتدا پرسشنامه به روش ترجمه مضاعف ترجمه شد و توسط متخصصان تأييد شد. براي بررسي روايي سازهي پرسشنامه از روش تحليل عاملي اكتشافي به روش تجزيه به مؤلفههاي اصلي و نيز روش همساني دروني (آلفاي كرونباخ) استفاده گرديد. براي بررسي روايي همگرا از ضرايب همبستگي آن با آزمون مهارتهاي تفكر انتقادي كاليفرنيا (CCTDI) استفاده گرديد. همچنين به منظور بررسي پايايي اين پرسشنامه از روشهاي بازآزمايي پس از دو هفته (40 N=) و ضريب آلفاي كرونباخ استفاده شد. نتايج حاصل از تحليل عاملي و چرخش واريماكس براي تعيين روايي سازه نشان داد كه اين سياهه از سه عامل خلاقيت، پختگي و تعهد اشباع شده است. در روش همساني دروني، آلفاي كرونباخ براي هر كدام از خرده مقياسها مورد محاسبه قرار گرفت كه نتايج براي خرده مقياس خلاقيت (61/0 r=)، پختگي (38/0 r=) و تعهد (81/or= ) را نشان داد كه نشان دهنده همبستگي خردهمقياسها با هم و با كل مقياس است (75/0 r=). در بررسي روايي همگرا با اجراي سياهه گرايش به تفكر انتقادي و آزمون مهارتهاي تفكر انتقادي كاليفرنيا، همبستگي نمره كلي مهارتهاي تفكر انتقادي كاليفرنيا با عامل خلاقيت سياهه معنادار نبود اما با عاملهاي تعهد و پختگي معنادار شد. نتايج حاصل از بررسي پايايي اين مقياس نيز ضريب همبستگي دروني براي عاملهاي خلاقيت (56/0) پختگي (37/0) و تعهد (68/0) نشان داد. با توجه به نتايج به دست آمده از اين پژوهش، ميتوان از سياهه گرايش به تفكر انتقادي در جهت دستيابي به اهداف پژوهشي و آموزشي در جامعه ايراني استفاده كرد.
چكيده لاتين :
The present study aimed to investigate the psychometric properties of the Dispositions to Critical Thinking Inventory (DCTI) among a normal sample of Iranian students. The present study is a correlation study. The population of the study consisted all students of Tehran’s universities (Shahid Beheshti University, Tehran University, and Shahed University). 330 students (175 females, 155 males) were selected by multi-stage cluster sampling. At first, the inventory was translated through double translation method and verified by the specialists. To assess construct validity, the exploratory factor analysis as well as internal consistency (Cronbach’s alpha) was used. To assess the convergent validity, the correlation coefficients between the DCTI and the California Critical Thinking Disposition Inventory (CCTDI) was used. Finally, in order to assess the reliability of the questionnaire, the test-retest after 2 weeks (N=40) and Cronbach’s coefficients were employed. Results from factor analysis and varimax rotation to determine construct validity showed that this inventory was saturated by three factors, innovativeness, maturity and commitment. To investigate its convergence validity, the results of correlation scores of the dispositions of critical thinking with the California critical thinking skills test score showed that the correlation between the critical thinking skills score and the California critical thinking skills test score was not significant, but it had a significant relationship with the two other factors. Using the internal consistency method, the Cronbach’s alpha for each of the subscales was calculated and following results obtained: 0.61 for innovativeness subscale, 0.38 for maturity, and 0.81 for commitment, which indicates dispositions to the critical thinking subscales had a positive and significant correlation with each other and with the total score of the inventory (r = 0.75). The obtained results of test-retest scores after one-week interval and internal correlation coefficient were calculated as follows: 0.564 for creativity, 0.372 for maturity, and 0.682 for commitment subscales.
According to the results of the present study, the DCTI can be used for educational and research goals in Iranian population.