تحليل مفهوم رنج از ديدگاه فلسفي

رنج حقيقتي انكارناپذير در عالم هستي و مورد درك وجداني همه افراد بشر است. اما آنچه در اين زمينه همواره انديشه انساني را كه فطرتاً طالب لذت و سعادت است به خود مشغول كرده، چيستي اين حقيقت و چگونگي مواجهه با آن است. پاسخ‌گويي به پرسش‌هايي از اين دست، منوط به تحليل درستي از حقيقت رنج است. اين مقاله با طرح آراي مختلف حكماي اسلامي در زمينه چيستي رنج، به جمع‌بندي و تحليل آنها پرداخته ‌و در پايان، با ارائه تعريف، تأملاتي را در تحليل رنج مطرح كرده است. در تحليل مفهوم رنج، به اين نتيجه رسيده است كه رنج، كيفي نفساني است كه با فراهم‌شدن عناصر و شرايطي چون وجود منشأ رنج، امكان ادراك و علم به امر منافر و نيز دستيابي به آن، اذعان به منافرت و توجه يافتن به امر منافر از همان جهت كه منافر است تحقق مي‌يابد.