چند قاعده در كشف تصحيفات متون

تصحيف بدخواندن كلمه است به‌گونه‌اي كه معناي آن تغيير پذيرد. تصحيف ممكن است به دلايل مختلف به متون راه يابد؛ يكي از مهم‌ترين آن‌ها مي‌تواند شباهت ظاهري حروف الفبا باشد. در مقاله حاضر تلاش شده است تا بر پايه شكل ظاهري حروف الفبا، برخي از گونه‌هاي تصحيف و بدخواني، در دسته‌هايي منظم تبيين شود. در اين دسته‌بندي‌، به حروفي كه اختلاف آن‌ها تنها در نقطه‌گذاري است (نظير «ب» و «ت» و «پ» و «ث») پرداخته نشده است و تنها حروفي بررسي شده‌اند كه در نگاه نخست ممكن است شباهتي آشكار به هم نداشته باشند (نظير «ك» و «ل»). اين مقاله زمينه‌اي خواهد بود براي تصحيح برخي از تصحيفات راه‌يافته به متون، و راهكاري پيشنهاد مي‌كند تا به كمك آن، مصححاني كه در خوانش برخي كلمات مشكل دارند، بتوانند به صورت صحيح آن‌ها دست يابند.