انديشه‌شناسي سياسي نظريۀ سرمايۀ انساني و استخراج دلالت‌هاي سياستي آن در حوزۀ آموزش عالي

نظريۀ سرمايۀ انساني نقش مهمي را در ورود و اثرگذاري نظام آموزش عالي در روند توسعه برعهده دارد. هدف از اين مقاله، انديشه‌شناسي سياسي نظريۀ توسعه‌اي سرمايۀ انساني و استخراج دلالت‌هاي سياستي آن در حوزۀ آموزش عالي است؛ براين‌اساس، از روايت دلالتي به‌عنوان چارچوب مفهومي و روش‌شناسي دلالت‌پژوهي استفاده شده است. يافته‌هاي اين مقاله نشان مي‌دهد نظريۀ سرمايۀ انساني با تكيه بر مقومات و دلالت‌هاي انديشۀ سياسي مطلوبيت‌گرايي، مباني نظري و هنجاري رويكرد اقتصادي و بازارمحور در حوزۀ نظام آموزش عالي را فراهم كرده و با تأكيد بيش‌ازاندازه بر بُعد اقتصادي آموزش و اولويت‌دهي به اهداف اقتصادي، بسياري ديگر از اهداف و كاركردهاي غيراقتصادي و في‌نفسه ارزشمند نظام آموزش عالي را مورد غفلت و كم‌توجهي قرار داده است. طبق نتايج به‌دست‌آمده، نظام آموزش عالي مبتني بر تئوري سرمايۀ انساني، با انعكاس نگاه تقليل‌گرا و محدوديت‌هاي حاكم بر مطلوبيت‌گرايي در تكيه بر انگارۀ انسان اقتصادي، بي‌تفاوتي نسبت به مسئلۀ توزيع، تفاوت‌هاي ميان‌فردي و فراموش‌كردن ساير ملاحظات ناوابسته به مطلوبيت، از كفايت نظري لازم براي ارائۀ تصويري همه‌جانبه و جامع از نقش و جايگاه نظام آموزش عالي در توسعه برخوردار نيست.