بررسي چند متغيره تغييرات دوره‌اي باروري دهه‌هاي 1370 و 1380 در ايران

اين مقاله روند تغييرات‌ ميزان باروري كل ايران و ديگر شاخص‌هاي مربوط به آن، در دهه‌هاي 1370 و 1380 را به‌صورت چندمتغيري و بر اساس متغيرهاي محل سكونت، سطح تحصيلات، اشتغال، و وضعيت برخورداري تبيين مي‌كند. از آنجايي‌كه در دهه‌هاي يادشده ايران يكي از سريع‌ترين گذارهاي باروري را در جهان تجربه كرد به كار بستن روش‌هاي جديدي نظير بررسي تغييرات شاخص‌هاي باروري به صورت چندمتغيري مي‌تواند درك عميق‌تري از مكانيسم تغييرات اين دوره مهم در گذار باروري در ايران در اختيار ما بگذارد. داده‌هاي مورد استفاده در اين پژوهش، شامل داده‌هاي خام نمونه 2% سرشماري‌ عمومي نفوس و مسكن سال 1390 است و تغييرات باروري در ايران به تفكيك متغيرهاي موردمطالعه در چهار دوره پنج ساله 751371، 801376، 851381 و 901386 بررسي شده است. يافته‌هاي تحقيق حاكي از آن است كه با كاهش ميزان باروري كل، تاثير متغيرهاي مطالعه در تبيين شاخص‌هاي مختلف باروري و از جمله احتمال گذار به فرزند بعدي، كاهش يافته است. با اين وجود، همچنان متغيرهاي اقتصادياجتماعي در احتمال تولد فرزندان به طور كلي و به ويژه احتمال تولد بيش از يك فرزند، تاثير مي‌گذارند. نتايج همچنين نشان مي‌‌دهد، زنان شهري، تحصيل‌كرده، شاغل، و طبقه بالا پيشگامان تاخير در فرزندآوري و فاصله‌گذاري بين مواليد بوده‌اند.