تأثير مديريت بقاياي گياهي و نيتروژن بر پويايي و رشد جمعيت علف‏هاي‏هرز مزرعه پنبه (Gossypium hirsutum L.)

اجراي سيستم‏هاي كشاورزي حفاظتي كه دربردارندۀ استفاده مؤثر از بقاياي محصول قبلي و روش‏هاي كم‏خاكورزي است در مناطق خشكي چون خراسان جنوبي كه مقدار ماده آلي خاك بسيار پايين است از ضروريات انكارناپذير است. طبيعي است در حركت به سوي چنين سيستم‏هايي، اركان مختلف بوم نظام‏هاي زراعي از جمله وضعيت رشدي علف‏هاي هرز تغيير خواهد نمود. با توجه به اين مهم، جهت بررسي مديريت بقاياي گياهي و نيتروژن بر پويايي و رشد جمعيت علف‏هاي هرز مزرعه پنبه، تحقيقي مزرعه‏اي به صورت اسپليت فاكتوريل در قالب طرح بلوك‏هاي كامل تصادفي با سه تكرار انجام شد. عامل اصلي نوع شخم شامل خاك‌ورزي معمول (شخم برگردان‏دار) و كم خاك‌ورزي (شخم با ديسك) و عامل فرعي شامل دو سطح نيتروژن (50 و 150 كيلو‏گرم در هكتار) و پنج سطح ميزان بقاياي جو (صفر، 25، 50، 75 و 100 درصد بترتيب معادل صفر، 77، 154، 231، 308 گرم بقاياي جو در متر مربع) بود كه به‌صورت فاكتوريل در كرت‏هاي فرعي به‌صورت تصادفي توزيع گرديد. برآيند نتايج تحقيق حاضر نشان داد شخم برگردان‏دار به همراه مصرف نيتروژن كمتر، موجب كاهش معني‏داري در وزن خشك (45%)، تراكم (50%) و شاخص سطح برگ (70%) علف‏هاي هرز در مقايسه با شخم با ديسك و مصرف نيتروژن زياد شد. همچنين استفاده از مقدار بالاي بقاياي گياهي جو موجب كاهش معني‏دار شاخص‏هاي رشدي و تراكم علف‏هاي هرز در طول فصل شد. به نظر مي‏رسد برگرداندن كامل بقاياي گياهي جو همراه با مصرف مقدار كم نيتروژن در سيستم شخم برگردان راهكار مناسبي جهت كاهش فشار علف‏هاي هرز در مزرعه پنبه خواهد بود.