تأثير روش هاي خاك ورزي بر مصرف انرژي و عملكرد گندم آبي در منطقه اراك

اجراي روش هاي كم خاك ورزي و بي خاك ورزي علاوه بر اينكه باعث افزايش حاصلخيزي خاك مي شود، كاهش مصرف انرژي و هزينۀ توليد را در زراعت گندم به دنبال دارد. به‌منظور بررسي مقدار انرژي نهاده و ستانده، شاخص هاي انرژي و عملكرد گندم در روش هاي مختلف خاك ورزي حفاظتي در كشت گندم آبي، آزمايشي در قالب طرح بلوك هاي كامل تصادفي در 3 تكرار در ايستگاه تحقيقات كشاورزي و منابع طبيعي استان مركزي طي دو سال زراعي 92 -91 و 93-92 اجرا شد. فاكتور هاي اصلي آزمايش عبارت بودند از: 1) گاوآهن برگرداندار+ ديسك (روش مرسوم)، 2) كم خاك‌ورزي با چيزل پكر، 3) كم خاك‌ورزي با گاو آهن مركب و 4) بدون خاك‌ورزي. در قطعه زمين آزمايشي تناوب ذرت گندم اجرا شد. عملكرد بيولوژيكي و دانه، ميزان مصرف سوخت، مقدار انرژي نهاده هاي به كار گرفته شده، انرژي ستانده و شاخص هاي انرژي، اندازه گيري شد. نتايج بررسي ها نشان مي دهد كه روش خاك ورزي اثر معني داري بر عملكرد دانۀ گندم در سطح 5 درصد ندارد. مصرف سوخت در تيمارهاي 1،2، 3 و 4 به ترتيب عبارت بودند از: 80.46، 31.46، 33 و 14.5 ليتر بر هكتار. بيشترين و كمترين بهره وري انرژي با 0.075 و 0.062 كيلوگرم محصول به ازاي مصرف هر مگاژول انرژي به ترتيب در تيمارهاي كشت مستقيم و روش مرسوم ديده مي شود. مصرف انرژي در تيمارهاي مرسوم، چيزل پكر، گاو آهن مركب و بي خاك ورزي به ترتيب 57670، 50849، 50949 و 47609مگاژول در هر هكتار به‌دست‌ آمده است. بهترين گزينه از نظر شاخص هاي انرژي روش كشت مستقيم است.