چالش هاي فقهي قصاص عضو در دو قلوهاي به هم چسبيده

اتّصال دو بدن در دو قلوهاي به هم چسبيده، شبهه تعدّد يا وحدت شخصيّت را به دنبال مي آورد؛ اين افراد، گاه دو شخصيّت مستقلّ اندكه در كالبد مشترك مي باشند (دو قلوهاي متعدّد) و گاه شخصيّت واحد كه برخي اعضاي بدن زائد است (دو قلوي واحد). اين مسأله از مهم ترين اموري است كه بر آنان حكمي متمايز از افراد عادي مترتّب مي سازد. از اين حيث، پژوهش حاضر به شيوه توصيفي تحليلي بر مبناي فقه اماميّه و قانون ايران به واكاوي احكام بزهكاري و بزه ديدگي اين قسم از مكلّفين در باب جنايات مادون نفس پرداخته، مهم ترين يافته ها نشان مي دهد: اولاً، ضابطه تعيين وحدت يا تعدّد شخصيّت آنها؛ وحدت يا تعدّد قواي حياتي چون مغز و قلب است. ثانياً، چنان چه دو قلوي متعدّد، جنايتي بر عضو يك شخص وارد آورد كه با عضو مشتركشان برابر باشد، قصاص مستلزم پرداخت مازاد ديه است اما اگر جنايت توسّط يكي از آنان رخ دهد، اجراي قصاص به سبب اضرار قل غير جاني، متعذّر مي گردد. ثالثاً، چنان چه در فرض تعدّد، يكي از قل ها جنايتي بر عضو مشترك وارد آورد تعلّق عضو به هر دوي آنان، پرداخت نيمي از ديه را بر جاني ايجاب مي كند. رابعاً، در فرض تعدّد، جنايت بر عضو مشترك آنان منجر به تعدّد مجنيٌ عليه و مسؤول شخصيّت جاني در قبال هر دو مي گردد.