نقد و ارزيابي كيفيت ترجمه قرآن آيت‌الله يزدي بر اساس نظريه گارسس (1994م) (مطالعه موردي: سوره بقره)

نظريه ارزيابي كيفيت ترجمه خانم كارمن والرو گارسس (1994م) از مهم­ترين نظريات حوزه زبان­شناسي است كه به­منظور تشخيص سطح كيفي ترجمه­ها، سازمان­يافته و به تحليل كيفي متون ترجمه ­شده ادبي مي­پردازد. اين نظريه، به سبب مؤلفه­هايي كه در تعيين ميزان قابليت و كيفيت متون ترجمه ­و ميزان مطابقت آن‌ها با متن مبدأ دارد، مي­تواند چارچوبي كارآمد براي نقد كيفيت ترجمه­هاي قرآن كريم نيز باشد. گارسس، براي ارزيابي ترجمه، چهار سطح پيشنهاد مي­كند كه عبارتند از: سطح معنايي- لغوي، سطح نحوي- صرفي، سطح گفتماني- كاربردي و سطح سبكي- مقصودشناختي. پژوهش حاضر، با تكيه بر اهميتِ غير قابل انكار اين مدل تركيبي در ارزشيابي كيفي ترجمه­ها، در نظر دارد به ارزيابي تخصصي كيفيت ترجمه منتخب سوره بقره به­قلم آيت­الله محمد يزدي از قرآن كريم بپردازد. براي ايـن منظـور ابتـدا و بـه­طـور مختصر، نظريه گارسس معرفي و سپس موارد قابل كاربستِ اين نظريه بر مثال­هاي مستخرج از ترجمه سوره مذكور، ذكر مي­شود. مهم‌ترين يافته­هاي اين پژوهش كه با روشي توصيفي – تحليلي و آماري نگاشـته شـده، بيـان­گر آن اسـت كـه اولاً: ترجمه يزدي از منظر شاخص­هاي نظريه گارسس، قابل نقد و ارزيابي كيفي است. ثانياً: اين ترجمـه، هم توضيحي ـ تفسيري است و داده­هاي بسياري براي زيرگروه تعريف و توضيح و بسط خلاقه دارد و هم، موارد بي­شماري از داده­هاي قابل تطبيق با نظريه گارسس و زيرگروه­هاي متعدد آن، از قبيل: همانندي ـ قبض و بسط نحوي، دستورگرداني و همچنين انتقال ابهام را در خود جاي داده است. ​