برداشتي نوين از تناسخ افلاطوني و رويكرد ملاصدرا نسبت به آن

افلاطون براساس اعتقاد به قدم نفس و هبوط آن به عالم طبيعت و نيز باور به جاودانگي نفس، ديدگاهي خاص دربارۀ سرنوشت نفوس پس از مرگ دارد. باور به تناسخ ملكي، ديدگاه رايج منتسب به وي است، كه ادله‎اي فراوان بر ابطال آن اقامه گرديده است. هرچند ملاصدرا يكي از متقن ترين ادله را با ابتنا بر نحوۀ پيدايش جسماني نفس و تكامل جوهري آن و پيدايش بدن مثالي در بطن و كتم نفس ارائه مي دهد، كه نه تنها اين نحو تناسخ را ابطال مي كند، بلكه آن را غيرقابل‌تصور مي سازد؛ اما وي تناسخ مورد نظر افلاطون را از نوع تناسخ ملكوتي مي داند. با تدقيق در آثار افلاطون نيز مي توان برخي از عبارات وي را مؤيد قول به تناسخ ملكوتي يافت. در اين مقاله احتمالات تناسخِ مورد نظر افلاطون به وجهي مبسوط مورد تدقيق قرار مي گيرد و بر مبناي ديدگاه نوآورانۀ ملاصدرا در ابطال تناسخ، تناسخ افلاطوني، واكاوي مي گردد.