بررسي و نقد رويكرد EQ در روايات جمع قرآن

دائرة‌المعارف قرآن ليدن(EQ)،كه پرآوازه‌ترين اثر قرآن‌پژوهي غربيان در سده‌هاي اخير است، از جهات صوري و محتوايي قابل نقد است؛ همانند جامعيت نداشتن مقالات، فقدان درك مطلب و استناد ندادن به منابع معتبر و يا برداشت‌هاي نادرست از برخي آيات قرآن؛ ولي هيچ موضوع نقدپذيري به اهميت شبهه‌اقكني در وحيانيت قرآن كريم نيست؛ زيرا با خدشه در وحيانيت قرآن، اساس اسلام و رسالت پيامبر مخدوش مي‌شود.مقاله حاضر نحوه طرح موضوع روايات جمع قرآن را به اجمال در آثار پيشينيان و به تفصيل در مقالات EQ بررسي و مقايسه مي‌كند و به نقد ديدگاهي مي‌پردازد كه از رهگذر پر و بال دادن به روايات جمع قرآن، در پي تشكيك در اصالت و وحيانيت قرآن است؛ ديدگاهي كه به رغم وجود ادله و شواهد فراوان بر جمع‌آوري قرآن در زمان رسول خدا صلي الله عليه و آله وسلم كوشيده است توقيفي بودن در ترتيب سوره‌ها و چينش آيات و نگارش قرآن در زمان آن حضرت را انكار كند. همچنين در اين مقاله در رد ديدگاه مذكور، به شماري از ادله عقلي، شواهد تاريخي و ادله نقلي، كه بيانگر جمع و تدوين قرآن كريم در زمان حيات رسول خدا صلي الله عليه و آله وسلم است، مي‌پردازيم.